{"id":81915,"date":"2018-11-12T16:40:14","date_gmt":"2018-11-12T13:40:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=81915"},"modified":"2018-11-12T16:40:14","modified_gmt":"2018-11-12T13:40:14","slug":"topragi-ve-iklimi-koru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/topragi-ve-iklimi-koru\/","title":{"rendered":"(Turkish) Topra\u011f\u0131 ve \u0130klimi Koru!"},"content":{"rendered":"<p class=\"qtranxs-available-languages-message qtranxs-available-languages-message-en\">Sorry, this entry is only available in <a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81915\" class=\"qtranxs-available-language-link qtranxs-available-language-link-tr\" title=\"Turkish\">Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p><p><strong>12-18 Kas\u0131m tarihlerini kapsayan Erozyonla M\u00fccadele Haftas\u0131\u2019nda TEMA Vakf\u0131, toprak ve iklim ili\u015fkisine dikkat \u00e7ekiyor ve t\u00fcm T\u00fcrkiye&#8217;de \u201cTopra\u011f\u0131 koru, iklimi koru\u201d slogan\u0131yla y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f ve etkinlikler d\u00fczenliyor. TEMA Vakf\u0131 ayr\u0131ca Erozyonla M\u00fccadele Haftas\u0131\u2019nda kamuoyunun bilin\u00e7lendirilmesi i\u00e7in toprak hakk\u0131nda kapsaml\u0131 bilgileri i\u00e7eren Toprak TEMA (<a href=\"http:\/\/www.topraktema.org\">www.topraktema.org<\/a>) web sitesini de yenileyerek yay\u0131na al\u0131yor. <\/strong><\/p>\n<p>TEMA Vakf\u0131, bu y\u0131l Erozyonla M\u00fccadele Haftas\u0131&#8217;nda toprak ve iklim konusuna vurgu yap\u0131yor. Toprak ve iklimin birbiriyle yak\u0131ndan ili\u015fkili oldu\u011funa de\u011finen TEMA Vakf\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Deniz Ata\u00e7, <img loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-81916\" src=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/topragi-ve-iklimi-koru2-211x300.jpg\" alt=\"\" width=\"211\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/topragi-ve-iklimi-koru2-211x300.jpg 211w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/topragi-ve-iklimi-koru2-281x400.jpg 281w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/topragi-ve-iklimi-koru2-35x50.jpg 35w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/topragi-ve-iklimi-koru2.jpg 343w\" sizes=\"(max-width: 211px) 100vw, 211px\" \/>\u201c\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi bug\u00fcn ve yar\u0131n\u0131m\u0131z\u0131 tehdit eden en \u00f6nemli sorunlardan biri olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fine \u00f6zellikle fosil yak\u0131t kullan\u0131m\u0131 sonucu ortaya \u00e7\u0131kan sera gazlar\u0131 (karbondioksit vb.) neden oluyor. Sera gazlar\u0131 k\u00fcresel ortalama s\u0131cakl\u0131klar\u0131 art\u0131r\u0131yor. Sanayi devrimini takiben d\u00fcnyadaki ortalama s\u0131cakl\u0131k 1 derece artt\u0131. Bu art\u0131\u015f\u0131n 1,5 derecede s\u0131n\u0131rl\u0131 tutulmas\u0131 iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkilerinin daha da \u015fiddetlenmemesi i\u00e7in ciddi \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. K\u00fcresel sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131n\u0131 2030 y\u0131l\u0131na kadar 2010 y\u0131l\u0131 seviyesine g\u00f6re %45 azaltmam\u0131z ve 2050 y\u0131l\u0131na kadar net s\u0131f\u0131rlamam\u0131z gerekiyor. Bunu ba\u015farmak i\u00e7in \u00f6ncelikle toprak olmak \u00fczere t\u00fcm karbon yutaklar\u0131n\u0131 korumak b\u00fcy\u00fck \u00f6neme sahiptir. Bu nedenle \u00fclke genelinde d\u00fczenledi\u011fimiz toprak y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri, tan\u0131t\u0131m ve bilgilendirme stantlar\u0131 ve e\u011fitim etkinlikleri ile \u2018topra\u011f\u0131 korumak, iklimi korumakt\u0131r\u2019 diyerek, toprak ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fkiye dikkat \u00e7ekiyoruz\u201d dedi.<\/p>\n<p><strong>T\u00fcrkiye topraklar\u0131n\u0131n %86\u2019s\u0131nda erozyon g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor<\/strong><\/p>\n<p>G\u0131dam\u0131z\u0131n %95\u2019i do\u011frudan veya dolayl\u0131 olarak toprakta yeti\u015fiyor. Ancak ya\u015famsal \u00f6nemi olmas\u0131na ra\u011fmen topraklar yeterince korunmuyor. T\u00fcrkiye\u2019de ve d\u00fcnyada ciddi oranda toprak bozulumu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. D\u00fcnyada ekilebilir arazilerin %33\u2019\u00fc toprak bozulumuna u\u011fram\u0131\u015f halde bulunuyor. Erozyon ile \u00f6ncelikle topraklar\u0131n karbon i\u00e7eri\u011fi en y\u00fcksek olan \u00fcst k\u0131sm\u0131 yok oluyor. T\u00fcrkiye\u2019de erozyon hala en b\u00fcy\u00fck toprak bozulumu nedenlerinin ba\u015f\u0131nda geliyor. Topraklar\u0131m\u0131z\u0131n %86\u2019s\u0131nda erozyon g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Bununla birlikte T\u00fcrkiye\u2019de y\u00fcr\u00fct\u00fclen ba\u015far\u0131l\u0131 erozyon kontrol\u00fc ve a\u011fa\u00e7land\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ile ta\u015f\u0131nan ve erozyonla kaybedilen toprak miktar\u0131 y\u0131llar i\u00e7erisinde azal\u0131yor. Ancak hala y\u0131lda 642 milyon ton toprak erozyonla ta\u015f\u0131n\u0131yor. Bu topra\u011f\u0131n 154 milyon tonu ise deniz, dere ve g\u00f6llere ta\u015f\u0131narak kaybediliyor. T\u00fcrkiye\u2019de erozyonla ta\u015f\u0131nan topra\u011f\u0131n yakla\u015f\u0131k %1\u2019i ormanlardan, %56\u2019s\u0131 mera alanlar\u0131ndan, %39\u2019u tar\u0131m alanlar\u0131ndan ve %4\u2019\u00fc di\u011fer alanlardan geliyor. Bu a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ormanlar\u0131n erozyonu \u00f6nlemede \u00f6nemli bir rol\u00fc bulunuyor. Dolay\u0131s\u0131yla orman varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131 ve art\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6nemi bir kez daha \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. Bununla birlikte tar\u0131m ve mera alanlar\u0131nda erozyonu azaltacak \u00f6nlemlerin de al\u0131nmas\u0131n\u0131n gereklili\u011fi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Toprak verimlili\u011fini azaltan erozyon ayn\u0131 zamanda bug\u00fcn ve gelecek ku\u015faklar\u0131n g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck risk olu\u015fturuyor. Oysa s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir toprak y\u00f6netimiyle %58 daha fazla g\u0131da \u00fcretilebilece\u011fi bildiriliyor. Bu konuda herkesin \u00fczerine ciddi sorumluluklar d\u00fc\u015f\u00fcyor. Devletlerin ve karar al\u0131c\u0131lar\u0131n ise s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir toprak y\u00f6netimi konusunda daha somut ad\u0131mlar atmalar\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p><strong>Toprak TEMA web sitesi yenilendi<\/strong><\/p>\n<p>TEMA Vakf\u0131 daha \u00f6nce 2013 y\u0131l\u0131nda kullan\u0131ma a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ve toprak hakk\u0131nda merak edilen \u00e7ok say\u0131da bilginin bulundu\u011fu Toprak TEMA (<a href=\"http:\/\/www.topraktema.org\">www.topraktema.org<\/a>) web sitesini yenileyerek tekrar kullan\u0131ma sundu. Topraklar\u0131n ya\u015famsal \u00f6nemini topluma iletmek i\u00e7in a\u00e7\u0131lan Toprak TEMA web sitesinin i\u00e7eri\u011fi ve tasar\u0131m\u0131, Turan Demiraslan\u2019\u0131n her ya\u015ftan ve her meslekten bireylere y\u00f6nelik yayg\u0131n e\u011fitim faaliyetlerini desteklemek i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015f sayesinde g\u00fcncellendi. Yenilenen Toprak TEMA web sitesi toprak hakk\u0131ndaki genel bilgileri, T\u00fcrkiye\u2019deki topraklar\u0131n durumunu, topra\u011fa dair merak edilen ve az bilinen konular\u0131 i\u00e7eriyor.<\/p>\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<td><strong>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fini engellemek i\u00e7in<\/strong><\/td>\n<td><strong>Topraktaki karbonu korumak ve topra\u011f\u0131n karbon tutma kapasitesini art\u0131rmak i\u00e7in<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Yenilenebilir enerji kullan! Yerel ve ulusal y\u00f6netimlerin yenilenebilir enerjiye \u00f6ncelik vermesi i\u00e7in talepte bulun.<\/td>\n<td>Meralar\u0131 koru! Ormanlar\u0131 koru! A\u011fa\u00e7land\u0131rma ve mera \u0131slah \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na katk\u0131 ver. Tahrip olmu\u015f orman alanlar\u0131n\u0131 a\u011fa\u00e7land\u0131r, mera arazilerini \u0131slah et.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Toplu ta\u015f\u0131ma ve bisiklet kullan, k\u0131sa mesafeleri y\u00fcr\u00fc! Kald\u0131r\u0131mlar\u0131n ve bisiklet yollar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesi i\u00e7in talepte bulun. Daha az u\u00e7ak kullan! Demiryolu ula\u015f\u0131m\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in talepte bulun!<\/td>\n<td>Meyilli arazide teraslar \u00fczerinde tar\u0131m yap. Oyuntu olu\u015fmas\u0131 muhtemel yerleri, dere kenarlar\u0131n\u0131 s\u00fcrekli bitki ile \u00f6rt\u00fcl\u00fc tut.<\/p>\n<p>Salma sulama yapma, damla sulama vb su tasarruflu sulama sistemlerini kullanarak sulama yap. R\u00fczgar erozyonuna kar\u015f\u0131 r\u00fczgar perdeleri tesis et.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Enerji verimlili\u011fi y\u00fcksek elektrikli e\u015fyalar kullan!<\/td>\n<td>Arazi i\u015flemede erozyon \u00f6nleyici tedbirleri uygula. Topraklar\u0131 meyil istikametinde i\u015fleme. Gereksiz toprak i\u015fleme yapma.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Yerelde \u00fcretilmi\u015f g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerini tercih et!<\/td>\n<td>\u00c7ok \u00e7e\u015fitli \u00fcr\u00fcn ek! Mono-k\u00fclt\u00fcr tar\u0131m yapma! Ekim n\u00f6beti uygula.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u00c7\u00f6p\u00fcn\u00fc azalt, ambalajl\u0131 \u00fcr\u00fcn sat\u0131n alma, geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yap!<\/td>\n<td>S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir tar\u0131m tekniklerini benimse, geli\u015fig\u00fczel kimyasal g\u00fcbre ve pestisit kullanma.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Fosil yak\u0131tlara dayal\u0131 enerji t\u00fcketiminin gezegene ve insana zarar\u0131 konusunda fark\u0131ndal\u0131k yaratmak i\u00e7in iklim \u00f6rg\u00fctlerini destekle!<\/td>\n<td>Organik g\u00fcbre, kompost vb kullan. An\u0131z yakma!<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi konusunda bilgilen ve harekete ge\u00e7!<\/td>\n<td>Bilin\u00e7siz \u015fehirle\u015fmeyi engelle! Topra\u011f\u0131n asfalt veya betonla m\u00fch\u00fcrlenmesine engel ol! Yerel ve ulusal y\u00f6netimlerden bunu talep et!<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.12-18 Kas\u0131m tarihlerini kapsayan Erozyonla M\u00fccadele Haftas\u0131\u2019nda TEMA Vakf\u0131, toprak ve iklim ili\u015fkisine dikkat \u00e7ekiyor ve t\u00fcm T\u00fcrkiye&#8217;de \u201cTopra\u011f\u0131 koru, iklimi koru\u201d slogan\u0131yla [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":81917,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[53,52],"tags":[33895,67,1009,41312,41309,1999,9309,41310,41311],"views":1024,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81915"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=81915"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81915\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":81918,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81915\/revisions\/81918"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/81917"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=81915"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=81915"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=81915"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}