{"id":47889,"date":"2015-12-15T01:28:11","date_gmt":"2015-12-14T22:28:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=47889"},"modified":"2015-12-15T01:28:11","modified_gmt":"2015-12-14T22:28:11","slug":"yorum-gunes-ve-ruzgarin-zaferi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/yorum-gunes-ve-ruzgarin-zaferi\/","title":{"rendered":"(Turkish) Yorum: G\u00fcne\u015f ve R\u00fczg\u00e2r\u0131n Zaferi"},"content":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p>

<\/p>\n

Enerji sekt\u00f6r\u00fcne yat\u0131r\u0131m yapan yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n \u00f6nceliklerinden biri de yat\u0131r\u0131m maliyetlerini en k\u0131sa s\u00fcrede kar\u015f\u0131lay\u0131p, \u00fcretilen enerjiyi k\u00e2ra d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmektir. Bu noktada hem elektrik \u00fcretimine yat\u0131r\u0131m yapan \u00fcreticiyi hem de elektri\u011fi kullanan t\u00fcketicileri ilgilendiren bir performans parametresi s\u00f6z konusu.\u00a0Kapasite fakt\u00f6r\u00fc olarak adland\u0131r\u0131lan bu parametre bir santralin belirli bir zaman diliminde \u00fcretti\u011fi enerjinin, o zaman diliminde \u00fcretilebilece\u011fi maksimum enerjiye b\u00f6l\u00fcnmesi ile bulunur.<\/strong><\/p>\n

Kapasite fakt\u00f6r\u00fc\"yorum-gunes-ve-ruzgarin-zaferi\"<\/a><\/strong><\/p>\n

\u00d6rne\u011fin, 100 MW kurulu g\u00fcce sahip bir elektrik santrali y\u0131lda toplam 438,000 MWh elektrik \u00fcretirse kapasite fakt\u00f6r\u00fc \u015fu \u015fekilde hesaplan\u0131r:<\/p>\n

Kapasite fakt\u00f6r\u00fc =(438,000)\/(100 x 8760)= 50%<\/p>\n

Kapasite fakt\u00f6r\u00fc ne kadar y\u00fcksek ise \u00f6l\u00e7ek ekonomisinin getirece\u011fi faydalardan dolay\u0131 ortalama maliyetler de o kadar d\u00fc\u015f\u00fck olacak demektir. Hat\u0131rlatmak gerekir ki, marjinal maliyet, sabit maliyetler kar\u015f\u0131land\u0131ktan sonra ilave her birim enerjiyi \u00fcretmek i\u00e7in katlan\u0131lmas\u0131 gereken maliyettir. Bu do\u011frultuda, marjinal maliyeti s\u0131f\u0131ra yak\u0131n olan yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131 son zamanlarda artan Yenilenebilir Enerji Kaynaklar\u0131 Destekleme Mekanizmas\u0131 (YEKDEM) ba\u015fvurular\u0131 da dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda umut vadeden yat\u0131r\u0131m kararlar\u0131ndan biri olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmakta.<\/p>\n

Bloomberg Business\u2019da yer alan bir haber ise bu anlatt\u0131klar\u0131m\u0131za farkl\u0131 bir boyut kazand\u0131r\u0131yor ve Birle\u015fik Devletler\u2019deki durumu a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Bu habere g\u00f6re, Birle\u015fik Devletler\u2019de fosil yak\u0131tlara dayal\u0131 elektrik \u00fcretim santralleri \u00e7ok y\u00fcksek ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir kapasite fakt\u00f6rlerine sahip \u201cidi\u201d. Yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ise bu durum de\u011fi\u015fmekte.<\/p>\n

Ortalama maliyetler g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduruldu\u011funda, fosil yak\u0131tlara ve yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131na dayal\u0131 elektrik \u00fcretimleri aras\u0131ndaki makas\u0131n gittik\u00e7e darald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Maliyetlerin git gide birbirine yakla\u015f\u0131yor olmas\u0131 kendi kendini besleyen bir sarmal olarak adland\u0131rabilece\u011fimiz durumu kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar\u0131yor. Buna g\u00f6re, ne kadar \u00e7ok yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131na dayal\u0131 elektrik \u00fcretilirse, kapasite fakt\u00f6r\u00fc o kadar y\u00fckseliyor. Kapasite fakt\u00f6r\u00fc y\u00fckseldik\u00e7e ortalama maliyetler d\u00fc\u015f\u00fcyor ve maliyetler d\u00fc\u015ft\u00fck\u00e7e yenilenebilir enerjiye daha \u00e7ok yat\u0131r\u0131mc\u0131 y\u00f6neliyor.<\/p>\n

Bu durumda fosil kaynaklara dayal\u0131 elektrik \u00fcreten santrallerin kapasite fakt\u00f6r\u00fc daha h\u0131zl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcyor ve daha az k\u00f6m\u00fcr ve do\u011falgaz kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in fosil yak\u0131tlara dayal\u0131 elektrik \u00fcretimine ili\u015fkin ortalama maliyetler art\u0131yor. Bunun sonucunda daha \u00e7ok yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131na dayal\u0131 elektrik \u00fcretim s\u00f6z konusu oluyor. Bu \u015fekilde de sarmal bir yap\u0131 olu\u015fuyor. Bu durum elektrik \u00fcretim piyasas\u0131nda rekabetin artmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Bunun sonucunda da yat\u0131r\u0131mc\u0131lar i\u00e7in karar verirken, bir yanda s\u0131f\u0131ra yak\u0131n marjinal maliyet ile \u201cbedava elektrik\u201d \u00fcretimi, di\u011fer yanda ise her birim i\u00e7in ekstra yak\u0131t t\u00fcketimi ile artan maliyetler bir terazinin iki kefesini olu\u015fturur hale geliyor.<\/p>\n

Fosil yak\u0131tlar ve yenilenebilir kaynaklar aras\u0131ndaki bu de\u011fi\u015fime b\u00fcy\u00fck \u00f6nem atfedilmesinin iki sebebi var. Bunlardan ilki, bu durumun yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131n\u0131n enerji pazar\u0131nda artmaya devam edecek g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6steriyor olmas\u0131 ve ikincisi ise k\u00f6m\u00fcr ve do\u011falgaza dayal\u0131 elektrik \u00fcretim tesislerine yat\u0131r\u0131m yapmay\u0131 planlayan enerji \u015firketleri i\u00e7in risk olu\u015fturuyor olmas\u0131.<\/p>\n

Bloomberg New Energy Finance\u2019a g\u00f6re (BNEF), Birle\u015fik Devletler \u2019de ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l r\u00fczg\u00e2r enerjisi ilk defa s\u00fcbvansiyonlar ile birlikte en ucuz elektrik \u00fcretim kayna\u011f\u0131 haline geldi. 2017 y\u0131l\u0131na kadar s\u00fcbvansiyonlar\u0131n b\u00fcy\u00fck oranda ortadan kalkacak olmas\u0131na ra\u011fmen, en ucuz elektrik \u00fcretim kayna\u011f\u0131 \u00f6zelli\u011fini o zaman i\u00e7in de muhafaza edecek gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. R\u00fczg\u00e2r enerjisini de tabi ki g\u00fcne\u015f enerjisi takip ediyor olacak. Ayr\u0131ca BNEF, 2015\u2019in ikinci yar\u0131s\u0131nda da fosil yak\u0131tlara ili\u015fkin elektrik \u00fcretim tesisi projelerinin \u00f6m\u00fcr boyu maliyetlerinin (lifetime cost) \u00f6nemli oranda art\u0131yor oldu\u011funu ve yenilenebilir kaynaklara ili\u015fkin maliyetlerin gelecekte de d\u00fc\u015fmeye devam edece\u011fini belirtiyor. Bu durumda yenilenebilir enerjiye dayal\u0131 elektrik \u00fcretim kapasite fakt\u00f6r\u00fc, r\u00fczg\u00e2r ve g\u00fcne\u015f bizimle olduk\u00e7a artmaya devam edecek gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor.<\/p>\n

Yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye bak\u0131m\u0131ndan mevcut durumunu ise ge\u00e7ti\u011fimiz hafta Avrupa Komisyonu taraf\u0131ndan yay\u0131mlanm\u0131\u015f olan 2015 Y\u0131l\u0131 \u0130lerleme Raporu k\u0131saca \u00f6zetlemi\u015f. Bu Rapor\u2019da yenilenebilir enerjiye ili\u015fkin olarak iyi d\u00fczeyde ilerleme kaydedildi\u011finden ve ba\u015fta r\u00fczg\u00e2r ve lisanss\u0131z g\u00fcne\u015f enerjisi olmak \u00fczere yenilenebilir enerjide \u00f6zel sekt\u00f6r yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n h\u0131zla artt\u0131\u011f\u0131ndan bahsedilmi\u015f. Sonu\u00e7 olarak, T\u00fcrkiye\u2019de de yenilenebilir enerjinin elektrik \u00fcretimindeki pay\u0131n\u0131n artmaya devam edece\u011fini s\u00f6ylemek yanl\u0131\u015f olmaz.<\/p>\n

Yararlan\u0131lan kaynaklar:<\/strong><\/p>\n

1.\u00c7etin, N. et.al._R\u00fczgar T\u00fcrbinlerinde Kapasite Fakt\u00f6r\u00fc ve T\u00fcrbin S\u0131n\u0131f\u0131 \u0130li\u015fkisi<\/p>\n

http:\/\/web.firat.edu.tr\/iats\/cd\/subjects\/Energy\/ETE-24.pdf<\/a><\/p>\n

2.Randall, T._ Solar and Wind Just Passed Another Big Turning Point<\/p>\n

http:\/\/www.bloomberg.com\/news\/articles\/2015-10-06\/solar-wind-reach-a-big-renewables-turning-point-bnef<\/a>2015 Y\u0131l\u0131 3.\u0130lerleme Raporu<\/p>\n

http:\/\/www.ab.gov.tr\/files\/ilerleme%202015\/2015_progress_report_en.pdf<\/a><\/p>\n

Berceste Elif Duranay<\/strong><\/em><\/p>\n

Kaynak: Enerji Enstit\u00fcs\u00fc<\/p>\n

<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. Enerji sekt\u00f6r\u00fcne yat\u0131r\u0131m yapan yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n \u00f6nceliklerinden biri de yat\u0131r\u0131m maliyetlerini en k\u0131sa s\u00fcrede kar\u015f\u0131lay\u0131p, \u00fcretilen enerjiyi k\u00e2ra d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmektir. Bu noktada hem elektrik […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":47890,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[53,49,50],"tags":[63,67,1009,2698,165,1800,227,13,27463,10761,69,16,8275,19580],"views":952,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47889"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47889"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47889\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":47891,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47889\/revisions\/47891"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47890"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47889"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47889"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47889"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}