{"id":44124,"date":"2015-09-11T09:27:48","date_gmt":"2015-09-11T06:27:48","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=44124"},"modified":"2015-09-11T09:27:48","modified_gmt":"2015-09-11T06:27:48","slug":"yorum-avrupa-dogal-gaz-piyasasi-iran-icin-cazip-degil","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/yorum-avrupa-dogal-gaz-piyasasi-iran-icin-cazip-degil\/","title":{"rendered":"(Turkish) Yorum: Avrupa Do\u011fal Gaz Piyasas\u0131 \u0130ran \u0130\u00e7in Cazip De\u011fil&#8230;"},"content":{"rendered":"<p class=\"qtranxs-available-languages-message qtranxs-available-languages-message-en\">Sorry, this entry is only available in <a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44124\" class=\"qtranxs-available-language-link qtranxs-available-language-link-tr\" title=\"Turkish\">Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p><p><\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">BP istatistiklerine g\u00f6re \u0130ran 34 trilyon m3\u2019l\u00fck do\u011fal gaz kaynaklar\u0131 ile d\u00fcnyada en \u00e7ok do\u011fal gaz kaynaklar\u0131na sahip \u00fclke konumunda. Fakat her ne kadar \u0130ran zengin do\u011fal gaz kaynaklar\u0131na sahip olsa da \u015fu ana kadar do\u011fal gaz ticaretinde \u00f6nemli bir oyuncuya d\u00f6n\u00fc\u015femedi. Bunun en \u00f6nemli nedenlerinden biri \u00fclkede s\u00fcrekli artan do\u011fal gaz talebi.<span id=\"more-73443\"><\/span>\u00a0Nitekim \u0130ran\u2019\u0131n toplam enerji t\u00fcketiminin %60\u2019\u0131 do\u011fal gazdan olu\u015fuyor.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><a style=\"color: #1e73be;\" href=\"http:\/\/statik3.enerjienstitusu.com\/wp-content\/uploads\/irand1111111.png\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-73444 aligncenter\" src=\"http:\/\/statik3.enerjienstitusu.com\/wp-content\/uploads\/irand1111111.png\" alt=\"irand1111111\" width=\"481\" height=\"289\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">\n<p style=\"color: #222222;\"><strong style=\"font-weight: bold;\">\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Kaynak<\/strong>: BP<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">Her ne kadar \u0130ran d\u00fcnyada en \u00e7ok do\u011fal gaz \u00fcreten 4. \u00fclke konumunda olsa da, \u00fclkede \u00fcretilen do\u011fal gaz\u0131n neredeyse tamam\u0131 i\u00e7 piyasada t\u00fcketiliyor. Son 10 seneye bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u0130ran\u2019\u0131n t\u00fcketimi ve \u00fcretimi yakla\u015f\u0131k olarak ayn\u0131 \u00e7izgide geli\u015fim g\u00f6sterdi. Bu ba\u011flamda \u0130ran 2014 senesinde 172,6 milyar metrek\u00fcp do\u011fal gaz \u00fcretimi yapt\u0131 ki bunun da 170,2 milyar metrek\u00fcpl\u00fck k\u0131sm\u0131 i\u00e7 piyasada t\u00fcketildi.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><strong style=\"font-weight: bold;\">Y\u0131llara G\u00f6re \u0130ran\u2019\u0131n Do\u011fal Gaz \u00dcretimi ve T\u00fcketimi<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><a style=\"color: #1e73be;\" href=\"http:\/\/statik3.enerjienstitusu.com\/wp-content\/uploads\/irand22222222.png\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-73445 aligncenter\" src=\"http:\/\/statik3.enerjienstitusu.com\/wp-content\/uploads\/irand22222222.png\" alt=\"irand22222222\" width=\"577\" height=\"337\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><strong style=\"font-weight: bold;\">\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 Kaynak:<\/strong>\u00a0BP<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">T\u00fcketimin y\u00fcksek olmas\u0131 ile beraber \u00fcretim de \u00fclke kapasitesinin \u00e7ok daha alt\u0131nda bulunuyor. D\u00fcnyadaki toplam do\u011fal gaz rezervlerinin %18,2\u2019sine sahip olmas\u0131na ra\u011fmen, \u0130ran 2014 senesinde d\u00fcnyada \u00fcretilen toplam do\u011fal gaz\u0131n sadece %5\u2019ini \u00fcretebildi.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">Dolays\u0131yla, \u0130ran\u2019da kullan\u0131lmayan bir\u00e7ok do\u011fal gaz sahalar\u0131n\u0131n oldu\u011funu mevcut rakamlara bakarak anlayabiliriz. Bunun ise birka\u00e7 nedeni bulunuyor.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">\u00d6ncelikle \u0130ran 1979 senesinden itibaren uluslararas\u0131 yapt\u0131r\u0131mlara maruz b\u0131rak\u0131ld\u0131. Bu durum \u0130ran enerji kaynaklar\u0131n\u0131n yeterli \u00f6l\u00e7\u00fcde geli\u015ftirilememesine neden oldu. Bu ba\u011flamda, \u0130ran kendi enerji kaynaklar\u0131n\u0131 kendisi geli\u015ftirmek durumunda kald\u0131. Fakat \u0130ran bu s\u00fcre\u00e7te hem ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, hem de petrol ve do\u011fal gaz sahalar\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesinde kullan\u0131lan teknolojiden yoksun b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kendi enerji yataklar\u0131n\u0131 yeterli \u00f6l\u00e7\u00fcde geli\u015ftiremedi. Ayr\u0131ca, \u0130ran yapt\u0131r\u0131mlardan dolay\u0131 do\u011fal gaz\u0131n\u0131 satacak pazar bulmakta zorluk \u00e7ekti. Bu nedenle \u00fclkede bir\u00e7ok do\u011fal gaz sahalar\u0131 geli\u015fim g\u00f6steremedi.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">\u00d6te yandan, \u0130ran Anayasas\u0131nda \u0130ran\u2019\u0131n do\u011fal kaynaklar\u0131n\u0131n yabanc\u0131lar\u0131n m\u00fclkiyetine devredilmesi engeli var. Bu ba\u011flamda \u00fclkede faaliyet g\u00f6steren Uluslararas\u0131 Petrol Firmalar\u0131 her hangi enerji sahas\u0131n\u0131 geli\u015ftirdikten sonra sahay\u0131 \u00fcretim a\u015famas\u0131nda \u0130ran Ulusal Petrol \u015eirketine devretmek zorunda. Dolays\u0131yla \u0130ran y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki enerji yasas\u0131ndan dolay\u0131 Uluslararas\u0131 Petrol Firmalar\u0131 nezdinde cazibesini kaybetti. Fakat \u0130ran h\u00fckumeti mevcut yasada d\u00fczenleme yaparak \u00fclkedeki do\u011fal kaynaklar\u0131n yabanc\u0131lara devrinin yolunu a\u00e7an \u00e7er\u00e7eve anla\u015fmas\u0131 haz\u0131rl\u0131yor. \u00d6nceki yasadan farkl\u0131 olarak, yeni yasada \u00fcretim sahalar\u0131n\u0131n i\u015fletilmesinin 5 y\u0131ldan 25 y\u0131la \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Yeni yasan\u0131n h\u00fck\u00fcmet taraf\u0131ndan Aral\u0131k 2015\u2019de y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konmas\u0131 planlan\u0131yor. Bu durumun \u0130ran\u2019daki do\u011fal gaz sahalar\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesine \u00f6nemli katk\u0131 sa\u011flayaca\u011f\u0131 bekleniyor. Ayr\u0131ca, \u0130ran P5+1 devletleri ile y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc n\u00fckleer m\u00fczakerelerde anla\u015fma sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, \u0130ran\u2019a uygulanan yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n anla\u015fman\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fi g\u00fcn kalkmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Dolays\u0131yla k\u0131sa ve orta vadede \u0130ran do\u011fal gaz \u00fcretiminin ciddi oranda artmas\u0131 bekleniyor. Peki, bu durum \u0130ran\u2019\u0131 Avrupa piyasas\u0131nda \u00f6nemli bir oyuncuya \u00e7evire bilecek mi?<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">\u00d6ncelikle, \u015funu belirtmekte fayda var ki, \u00fclkede \u015fu anda ciddi altyap\u0131 yetersizli\u011fi bulunuyor ve yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n bu sene kalkmas\u0131 durumunda \u0130ran\u2019\u0131n do\u011fal gaz sahalar\u0131n\u0131 geli\u015ftirip piyasaya sunmas\u0131 i\u00e7in yakla\u015f\u0131k 6-7 senelik bir zaman dilimine ihtiyac\u0131 var. Di\u011fer taraftan \u0130ran\u2019\u0131n do\u011fal gaz sahalar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 \u00fclkenin g\u00fcneyinde bulunuyor.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><a style=\"color: #1e73be;\" href=\"http:\/\/statik3.enerjienstitusu.com\/wp-content\/uploads\/irand3333.png\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-full wp-image-73446\" src=\"http:\/\/statik3.enerjienstitusu.com\/wp-content\/uploads\/irand3333.png\" alt=\"irand3333\" width=\"901\" height=\"332\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">Dolays\u0131yla \u0130ran \u00fcretti\u011fi gaz\u0131 bu sahalara yak\u0131n pazarlara satmay\u0131 tercih edecektir. Bu ba\u011flamda \u0130ran\u2019\u0131n devam eden 10\u2019a yak\u0131n boru hatt\u0131 projesi bulunuyor ve bu projeler vas\u0131tas\u0131yla \u0130ran\u00a0 Hindistan, Pakistan, Afganistan, \u00c7in, Birle\u015fik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Irak ve Suriye gibi \u00fclkelere do\u011fal gaz satmay\u0131 planl\u0131yor. Di\u011fer taraftan, \u0130ran toplamda 70 milyon ton kapasiteli 6 s\u0131v\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f do\u011fal gaz terminali yapmay\u0131 hedefliyor. Bu do\u011frultuda \u0130ran \u00f6zellikle\u00a0 Japonya ve G\u00fcney Kore ba\u015fta olmak \u00fczere fiyatlar\u0131n Avrupaya g\u00f6re \u00e7ok daha y\u00fcksek oldu\u011fu Uzak Do\u011fu piyasalar\u0131n\u0131 hedefliyor.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\">G\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc gibi \u0130ran i\u00e7in Avrupa\u2019ya b\u00fcy\u00fck miktarlarda do\u011fal gaz satmak hi\u00e7 de cazip g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130ran\u2019\u0131n Avrupa\u2019ya b\u00fcy\u00fck miktarlarda do\u011fal gaz satabilmesi i\u00e7in T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131r\u0131na kadar yakla\u015f\u0131k olarak 1800 km\u2019lik bir boru hatt\u0131 yapmas\u0131 gerekiyor ki, bunun T\u00fcrkiye ve Avrupa aya\u011f\u0131 da dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Avrupa\u2019ya do\u011fal gaz satman\u0131n \u0130ran i\u00e7in hi\u00e7 de karl\u0131 bir durum olmad\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Fakat, \u0130ran mevcut ve yap\u0131lmakta olan altyap\u0131lar\u0131 kullanarak Avrupa\u2019ya k\u00fc\u00e7\u00fck miktarlarda do\u011fal gaz ihra\u00e7 edebilir. Bilindi\u011fi \u00fczere \u0130ran \u015fu anda Tebriz-Ankara Boru Hatt\u0131 vas\u0131tas\u0131 ile T\u00fcrkiye\u2019ye y\u0131lda yakla\u015f\u0131k 10 milyar metrek\u00fcp do\u011fal gaz ihra\u00e7 ediyor ki, bu hatt\u0131n kapasitesinin ikiye \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. Dolays\u0131yla, \u0130ran Tebriz-Ankara Boru Hatt\u0131\u2019n\u0131 kullanarak y\u0131ll\u0131k yakla\u015f\u0131k 10 milyar metrek\u00fcpl\u00fck do\u011fal gaz\u0131 T\u00fcrkiye\u2019ye ve oradan da TANAP ve TAP boru hatlar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla Avrupa\u2019ya pazarlayabilir.<\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><em><strong style=\"font-weight: bold;\">Emin Akhundzade<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"color: #222222;\"><em><strong style=\"font-weight: bold;\">Hazar Strateji Enstit\u00fcs\u00fc Akademik \u0130\u015fler Koordinat\u00f6r\u00fc<\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. BP istatistiklerine g\u00f6re \u0130ran 34 trilyon m3\u2019l\u00fck do\u011fal gaz kaynaklar\u0131 ile d\u00fcnyada en \u00e7ok do\u011fal gaz kaynaklar\u0131na sahip \u00fclke konumunda. Fakat her [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44125,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[46,53],"tags":[25613,25614,15116,23663,25615,1771,25616,25617],"views":948,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44124"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44124"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44124\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44126,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44124\/revisions\/44126"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/44125"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44124"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=44124"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=44124"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}