{"id":37098,"date":"2015-03-10T09:37:51","date_gmt":"2015-03-10T06:37:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=37098"},"modified":"2015-03-10T09:41:36","modified_gmt":"2015-03-10T06:41:36","slug":"elektrikte-toptan-ve-perakende-satis-piyasasinda-rekabete-aykiri-uygulamalar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/elektrikte-toptan-ve-perakende-satis-piyasasinda-rekabete-aykiri-uygulamalar\/","title":{"rendered":"(Turkish) Elektrik Toptan ve Perakende Sat\u0131\u015f\u0131nda Rekabete Ayk\u0131r\u0131l\u0131klar&#8230;"},"content":{"rendered":"<p class=\"qtranxs-available-languages-message qtranxs-available-languages-message-en\">Sorry, this entry is only available in <a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37098\" class=\"qtranxs-available-language-link qtranxs-available-language-link-tr\" title=\"Turkish\">Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p><p><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Elektrik toptan sat\u0131\u015f ve perakende sat\u0131\u015f piyasalar\u0131na y\u00f6nelik olarak yaz\u0131lan bu yaz\u0131da elektrik piyasalar\u0131n\u0131n geli\u015fimi ve mevcut durumu ele al\u0131narak, toptan ve perakende sat\u0131\u015f piyasas\u0131nda rekabet konular\u0131 g\u00fcndeme getirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131.<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerinin \u00f6z<a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/elektrik-hatt\u0131-237892397823798323.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"alignleft  wp-image-37099\" src=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/elektrik-hatt\u0131-237892397823798323-300x224.jpg\" alt=\"elektrik-hatt\u0131-237892397823798323\" width=\"300\" height=\"300\" \/><\/a>elle\u015ftirilmeleri ve serbest t\u00fcketici limitinin her sene d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi ile birlikte elektrik piyasas\u0131nda \u00f6zellikle \u00f6dedikleri fatura anlam\u0131nda az ancak adet olarak \u00e7ok fazla olan mesken elektrik abonelerinin \u00fczerine s\u0131k\u0131 bir pazarlama d\u00f6nemine girilmi\u015ftir.<span id=\"more-70639\"><\/span>\u00a0Elektrik piyasas\u0131n\u0131n serbestle\u015ftirilmesi y\u00f6n\u00fcnde at\u0131lan ad\u0131mlar\u0131n ard\u0131ndan, 6446 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesiyle beraber, EPDK taraf\u0131ndan belirlenen serbest t\u00fcketici limiti d\u00fc\u015ft\u00fck\u00e7e rekabet k\u0131z\u0131\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Bu durum toptan sat\u0131\u015f firmalar\u0131n\u0131n g\u00f6revli tedarik \u015firketi b\u00f6lgelerindeki abonelerine daha iyi ko\u015fullar sa\u011flayarak elektrik t\u00fcketicilerini tedarik\u00e7isini de\u011fi\u015ftirmeye y\u00f6neltmi\u015ftir. Baz\u0131 g\u00f6revli tedarik \u015firketleri ise \u00f6zelle\u015ftirme esnas\u0131nda lisans ile beraber abonelerinde i\u015fletme hakk\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f gibi davranarak bir\u00e7ok mevzuata ayk\u0131r\u0131 uygulamada bulunmu\u015flard\u0131r. Bu g\u00f6revli tedarik \u015firketleri t\u00fcketicilerin elektrik tedarik \u015firketini de\u011fi\u015ftirmelerine engel olduklar\u0131 gibi bir\u00e7o\u011fu hi\u00e7bir s\u00f6zle\u015fmeye imza att\u0131rmadan ve \u00e7o\u011fu yerde indirimsiz ya da \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck bir indirim ile serbest t\u00fcketici yap\u0131larak enerji mevzuat\u0131na ayk\u0131r\u0131 i\u015flemler yapm\u0131\u015flar ve yapmaya da devam etmektedirler. Bu durum Rekabet Kurulu Kararlar\u0131nda yeterince a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde firmalar\u0131n ismini de vermek sureti ile yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r. EPDK ve Enerji Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n t\u00fcm uyar\u0131lar\u0131na ra\u011fmen bu uygulamalar h\u0131z kesmeden devam etmektedir. B\u00fct\u00fcn bunlara ra\u011fmen elektrik da\u011f\u0131t\u0131m ve perakende \u015firketlerinin bu cesareti kendilerine \u00f6zelle\u015ftirmeler esnas\u0131nda \u201c\u00c7e\u015fitli imtiyazlar m\u0131 tan\u0131nd\u0131?\u201d sorusunu ak\u0131llara getiriyor.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">\u00d6zellikle elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerinin \u00f6zelle\u015ftirilmesi esnas\u0131nda kamu kurumlar\u0131ndan \u00e7ok pozitif bir a\u015famaya ge\u00e7ilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde a\u00e7\u0131klamalar dinlemi\u015ftik. Bu \u00f6zelle\u015ftirme ile piyasan\u0131n rekabete a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131(!) ; serbest t\u00fcketici limitini ge\u00e7enlerin istedi\u011fi tedarik\u00e7iden elektrik alabilece\u011fi, t\u00fcketici \u015fik\u00e2yetlerinin azalaca\u011f\u0131 ve hizmet kalitesinin artaca\u011f\u0131, kay\u0131p ka\u00e7ak oranlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclece\u011fi belirtilmi\u015fti. Gelinen noktada ise adil bir rekabet ortam\u0131ndan bahsetmek olduk\u00e7a zordur. Yap\u0131lan haks\u0131zl\u0131klar\u0131n yapan\u0131n yan\u0131na kar kald\u0131\u011f\u0131 bir elektrik piyasas\u0131nda ticari ahlak s\u00fcrekli olarak olumsuz \u015fekilde geli\u015fmektedir. \u00d6yle ki baz\u0131 \u015firketler yapt\u0131klar\u0131 haks\u0131zl\u0131klar ve hukuksuzluklar\u0131 mevzuata ve kanuna ayk\u0131r\u0131 g\u00f6rmemektedir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Hizmet sekt\u00f6r\u00fcnde \u015fik\u00e2yetlerin olmas\u0131 belli bir oranda kabul edilebilir. Herkesi memnun etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Dolay\u0131s\u0131 ile s\u0131f\u0131r \u015fik\u00e2yet hizmet sekt\u00f6r\u00fcnde m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ancak \u00f6yle uygulamalar vard\u0131r ki insan\u0131n sab\u0131r s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 ger\u00e7ekten zorlamaktad\u0131r. Bu hatalar\u0131n tekrar mahiyetinde olmalar\u0131 suiistimali apa\u00e7\u0131k ortaya koymaktad\u0131r. Buna ra\u011fmen elektrik \u015firketleri hatalar\u0131 ve suiistimalleri ile y\u00fczle\u015fmek yerine ink\u00e2r yolunu tercih ederek yapt\u0131klar\u0131 uygulamalar\u0131 iyice \u00e7irkinle\u015ftirmektedirler.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleri, elektrik enerjisinin g\u00f6revli olduklar\u0131 b\u00f6lgede fiziksel olarak ta\u015f\u0131nmas\u0131 ve bununla ilgili t\u00fcm operasyonlar\u0131na y\u00f6nelik faaliyetleri \u201cdo\u011fal tekel\u201d olarak ger\u00e7ekle\u015ftirmektedir. G\u00f6revli tedarik ve elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleri do\u011fal tekel olmalar\u0131 sebebi ile g\u00fc\u00e7l\u00fc bir durumdad\u0131r. Ancak bu durum elektrik \u015firketlerine vatanda\u015flar\u0131m\u0131za ve i\u015fletmelere kar\u015f\u0131 d\u00fcr\u00fcstl\u00fck ilkesini ihlal etmelerine sebep olamaz. A\u00e7\u0131k \u015fekilde yaz\u0131lm\u0131\u015f olan mevzuat h\u00fck\u00fcmleri bile g\u00f6rmezden gelinmektedir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">T\u00fcketici G\u00fcvenli\u011fi Derne\u011fi Enerji Komisyonu olarak yap\u0131lan ihlaller ve hatalar kar\u015f\u0131s\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z a\u00e7\u0131klamalar, yaz\u0131lar veya kamuoyunu bilgilendirmek i\u00e7in payla\u015f\u0131lan haberler kar\u015f\u0131s\u0131nda tepkiler g\u00f6rmekteyiz. \u015eirketler elektrik mevzuat\u0131na ayk\u0131r\u0131 i\u015flemleri yaparken \u00e7ekinmezken bir t\u00fcketici derne\u011finin yap\u0131lanlar\u0131 if\u015fa etmesi ya da t\u00fcketicileri bilgilendirmesinden neden \u00e7ekinmesi gerekti\u011fini anlamakta zorluk \u00e7ekiniyoruz. Bilirken susmak bilmeden konu\u015fmak kadar k\u00f6t\u00fc de\u011fil midir? Yap\u0131lan haks\u0131zl\u0131klar kar\u015f\u0131s\u0131nda suskun kalmay\u0131n ve g\u00f6rmezden gelmeyin. Bu \u015fekilde davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131z takdirde devlet taraf\u0131ndan size verilen haklar\u0131n\u0131z\u0131 kaybedersiniz. B\u00fct\u00fcn bu haks\u0131zl\u0131klar\u0131 yapanlar veya buna mahal verenler ise ciddi bir vicdan muhakemesine d\u00fc\u015feceklerdir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Gelelim Rekabete Ayk\u0131r\u0131 Uygulamalara<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleri, elektrik perakende \u015firketlerine ve bu perakende \u015firketleri ile rakip konumda bulunan t\u00fcm tedarik \u015firketlerine da\u011f\u0131t\u0131m hizmetlerini ayr\u0131mc\u0131 olmayan bir \u015fekilde sa\u011flamakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Ancak bu elektrik perakende \u015firketleri ile da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerinin ayn\u0131 ekonomik b\u00fct\u00fcnl\u00fck i\u00e7erisinde bulunmas\u0131ndan kaynakl\u0131 menfaat birlikteli\u011fi elektrik da\u011f\u0131t\u0131m b\u00f6lgesindeki h\u00e2kim konumlar\u0131 birtak\u0131m rekabet ihlallerinin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olmu\u015ftur. Bunlardan en me\u015fhur olanlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Serbest t\u00fcketici limitini ge\u00e7mesine ya da serbest t\u00fcketici taahh\u00fctnamesi vermesine ra\u011fmen limit alt\u0131 gerek\u00e7esi ile ret<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">E\u011fer bir t\u00fcketici g\u00f6revli tedarik \u015firketi haricinde bir tedarik lisans\u0131 \u015firket ile anla\u015fma yapabilmesi i\u00e7in serbest t\u00fcketici limitini ge\u00e7mesi yeterlidir. Ancak bu hakka sahip olmas\u0131na ra\u011fmen ge\u00e7i\u015f esnas\u0131nda aksi gerek\u00e7eler ile talep ret edilmektedir. Ancak ayn\u0131 elektrik abonesi g\u00f6revli tedarik \u015firketinin serbest t\u00fcketici olmas\u0131 i\u00e7in baz\u0131 b\u00f6lgelerde neredeyse hi\u00e7bir \u015fart aranmaz.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>S\u00f6zle\u015fme imzalayan t\u00fcketicilerin da\u011f\u0131t\u0131mdan ge\u00e7i\u015flerinin talep edilmesi durumunda t\u00fcketicilerin aranarak\u00a0<\/strong><strong>vazge\u00e7irilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131<\/strong><strong>\u00a0ya da kendi \u015firketi ile s\u00f6zle\u015fme imzalat\u0131lmak istenmesi<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Bu uygulamada bir\u00e7ok elektrik da\u011f\u0131t\u0131m b\u00f6lgesinde yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. Telefon a\u00e7\u0131larak ya da g\u00f6revli tedarik \u015firketi personeli taraf\u0131ndan ziyaret edilerek di\u011fer \u015firkete ge\u00e7ti\u011fi takdirde elektri\u011finin kesilebilece\u011fi, ar\u0131za durumunda kendilerine hizmet verilmeyece\u011fi s\u00f6ylenerek insanlar tedirgin edilmektedir. O zaman kadar perakende sat\u0131\u015f \u015firketi taraf\u0131ndan indirimsiz \u015fekilde elektrik kullanan abone ba\u015fka bir \u015firket ile anla\u015fma yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda kendilerine indirim teklif ediliyor. Edilen bu teklifler piyasada sunulan indirimlere g\u00f6re olduk\u00e7a dezavantajl\u0131d\u0131r. S\u00f6zle\u015fme imzalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemesine ra\u011fmen bunun bir engel te\u015fkil etmeyece\u011fini bile s\u00f6yl\u00fcyorlar. \u00dcstelik bu birde serbest piyasan\u0131n bir gere\u011fiymi\u015f. O g\u00fcne kadar sizi aray\u0131p sormayan tedarik\u00e7iniz sizin elden gitti\u011fini g\u00f6r\u00fcnce bir anda her y\u00f6ntem ticari ahlaka ve mevzuata uygun hale geliyor.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Herhangi bir s\u00f6zle\u015fme imzalamamas\u0131na ra\u011fmen\u00a0<\/strong><strong>abonenin\u00a0<\/strong><strong>s\u00f6zle\u015fmesi var diye ret edilmesi<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Rekabet kurulu kararlar\u0131nda da resmi kay\u0131tlara ge\u00e7en elektrik abonelerinden hi\u00e7bir imza ve onay al\u0131nmadan serbest t\u00fcketici yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00dcstelik \u00e7o\u011fu yerde hi\u00e7bir indirimde verilmemi\u015ftir. Bu durumun resmi raporlara girmesine ra\u011fmen ilgili \u015firketlere idari yapt\u0131r\u0131m uygulanmam\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcm bunlara ra\u011fmen bu abonelerden biri ba\u015fka bir elektrik \u015firketinden daha uygun ko\u015fullarda elektrik almaya karar verdi\u011finde aboneyi talep eden \u015firkete s\u00f6zle\u015fmesi var diye ret veriyorlar. De\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011frayarak 1 Haziranda y\u00fcr\u00fcrl\u00fcl\u00fc\u011fe girmesi beklenen yeni Dengele ve Uzla\u015ft\u0131rma Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019nde s\u00f6zle\u015fmeyi ibraz edemeyen \u015firkete \u00fc\u00e7 ay portf\u00f6y giri\u015f yasa\u011f\u0131 verilecek. Bu \u00fc\u00e7 ay i\u00e7erisinde hi\u00e7bir serbest t\u00fcketiciyi kendi portf\u00f6y\u00fcne giri\u015f yapamayacak. Umar\u0131m bu idari yapt\u0131r\u0131mlar\u0131nda uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u0131sa zamanda g\u00f6rece\u011fiz. EPDK ELDER \u00fcyesi \u015firketleri \u00e7ok ciddi olarak uyard\u0131. Bakal\u0131m ELDER \u00fcyesi bu elektrik \u015firketleri uyar\u0131y\u0131 ne kadar ciddiye alacaklar? \u015eu ara pek korkusuzca davran\u0131yorlar.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Saya\u00e7<\/strong><strong>lar elektrik \u015firketinin m\u00fclkiyetinde olmas\u0131na ra\u011fmen saya\u00e7<\/strong><strong>\u00a0t<\/strong><strong>ebli\u011fine uygun de\u011fil diye ret<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Yanl\u0131\u015f yazmad\u0131m halen bu gerek\u00e7e ile ret i\u015flemi sa\u011flan\u0131yor. Sayac\u0131 elektronik olmas\u0131na ra\u011fmen ilgili sistemde sayac\u0131n mekanik saya\u00e7 olarak g\u00f6r\u00fclmesi sebebi ile ge\u00e7i\u015f talepleri ret ediliyor. Farz edelim ki saya\u00e7 ger\u00e7ekten mekanik; bunu de\u011fi\u015ftirmek zaten elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketinin g\u00f6revidir. G\u00f6rev; gere\u011fince yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 gibi kendi hatalar\u0131ndan yola \u00e7\u0131karak vatanda\u015flar\u0131n indirimli elektrik almas\u0131na engel olunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>S\u0131f\u0131rdan abonelik yapacak t\u00fcketicilere perakende sat\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fmesi yerine toptan sat\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fmesinin imzalat\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Bildi\u011finiz gibi ba\u015fka bir tedarik\u00e7i \u00fczerinden indirimli elektrik alabilmeniz i\u00e7in EPDK taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan serbest t\u00fcketici limitini ge\u00e7mesi gerekiyor. Bunun i\u00e7in geriye d\u00f6n\u00fck bir y\u0131ll\u0131k t\u00fcketimlerinizin bu limiti ge\u00e7mesi gerekiyor. Ba\u015fka bir \u015firket ile anla\u015fma sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda limiti ge\u00e7seniz ya da serbest t\u00fcketici limitini ge\u00e7ece\u011finize dair taahh\u00fctname vermenize ra\u011fmen \u00e7o\u011fu zaman bu talep geri \u00e7evrilir. Ancak g\u00f6revli tedarik \u015firketinin serbest t\u00fcketici portf\u00f6y\u00fcne ge\u00e7erken bu tarz s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n hi\u00e7 birini ya\u015famazs\u0131n\u0131z. Ge\u00e7mi\u015fe d\u00f6n\u00fck t\u00fcketimleriniz olmad\u0131\u011f\u0131 yeni aboneliklerde bile serbest t\u00fcketici yap\u0131labilirsiniz. \u00d6zellikle g\u00f6revli tedarik \u015firketi ile bir i\u015finiz varsa ve i\u015flemlerin s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131z ge\u00e7mesini istiyorsan\u0131z size imzalat\u0131lmak istenen s\u00f6zle\u015fmeyi imzalaman\u0131z tavsiye edilir. E\u011fer abone \u00f6zel bir \u015firketten elektrik al\u0131rken herhangi bir sebep ile unvan de\u011fi\u015fikli\u011fine gitti\u011fi zaman perakende sat\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fmesi yerine toptan sat\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fmesi imzalat\u0131l\u0131r. Baz\u0131 \u015firketler ise toptan sat\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fmesi yeri belirsiz s\u00fcreli s\u00f6zle\u015fme imzalat\u0131r. Oysaki belirsiz s\u00fcreli s\u00f6zle\u015fmeler sadece perakende s\u00f6zle\u015fmelerde olabilir. Ancak buna ra\u011fmen uygulaya devam ediliyor.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>DUY Y\u00f6netmeli\u011fine g\u00f6re her ay\u0131n 14\u2019\u00fcne kadar borcu tahakkuk etmemi\u015f abone i\u00e7in borcundan dolay\u0131 ret verilmesi<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Dengeleme ve Uzla\u015ft\u0131rma Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019nde a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ay\u0131n 14\u2019\u00fcne kadar tahakkuk etmemi\u015f bir bor\u00e7 i\u00e7in bu gerek\u00e7e ile ret verilemez. Ancak buna ra\u011fmen borcu sebebi ile ret en \u00e7ok kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan sorundur. \u0130lgili \u015firketlere \u00f6deme belgelerinin ibraz edilmesi bile buna engel olamamaktad\u0131r. Baz\u0131 durumlarda tahakkuk tarihinin sistem \u00fczerinden manuel de\u011fi\u015ftirildi\u011fi de bilinmektedir. En \u00e7ok suiistimal edilen ret \u015fekillerinden biridir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Serbest t\u00fcketici olan abonelerin saya\u00e7lar\u0131n\u0131n ge\u00e7 okunmas\u0131 ya da t\u00fcketim miktar\u0131n\u0131n ortalaman\u0131n 3-5 kat\u0131 gelmesi\u00a0<\/strong><strong>ve Tahmini T\u00fcketim Metodolojisi sorunu<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleri mevsimsel, b\u00f6lgesel imk\u00e2ns\u0131zl\u0131k sebebi ile baz\u0131 elektrik saya\u00e7lar\u0131n\u0131 ilgili mevzuata uygun \u015fekilde okuyamad\u0131\u011f\u0131 zamanlar olabilmektedir. Kimi zaman alt\u0131 ay okunamayan saya\u00e7lar olabilmektedir. Bu tarz durumlar i\u00e7in \u00e7\u00f6z\u00fcmler sunulmu\u015ftur. Zaman\u0131nda okunamayan saya\u00e7lar i\u00e7in kullan\u0131lan Tahmini T\u00fcketim Metodolojisi \u00f6zellikle toptan sat\u0131\u015f firmalar\u0131n\u0131n abonelerini s\u0131k\u0131nt\u0131ya sokmaktad\u0131r. Tahminlemelerin \u00e7o\u011fu fiili t\u00fcketimden fazla oldu\u011funa ili\u015fkin \u015fik\u00e2yetler olduk\u00e7a fazlad\u0131r. \u00d6rne\u011fin be\u015f bin TL fatura \u00f6deyen bir aboneye 730.000 TL fatura gelmesi, ya da 80-90 TL fatura gelen bir mesken abonesine 650 TL fatura gelmesi gibi durumlar olabilmektedir. Bu durum toptan sat\u0131\u015f \u015firketlerini dengesizli\u011fe d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi fazla gelen faturalar sebebi ile m\u00fc\u015fterileri ile s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015famaktad\u0131rlar. Y\u00fcksek gelen faturalardan dolay\u0131 faturay\u0131 g\u00f6nderen \u015firketin su\u00e7lanmas\u0131 s\u00fcreci bilmeyen aboneler i\u00e7in normaldir. Ancak saya\u00e7 okumas\u0131ndan sorumlu olan elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleridir. Faturalar abonelerin onay\u0131 al\u0131narak 30 g\u00fcnden fazla s\u00fcreler ile okunabilir. S\u00fcre olarak bundan daha k\u0131sa d\u00f6nemler i\u00e7in faturaland\u0131rma yap\u0131lmaz. Ayr\u0131ca okuma ay say\u0131s\u0131 kadar vade farks\u0131z taksit de yap\u0131lmas\u0131 gerekir. Ancak medyada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz birka\u00e7 ayl\u0131k faturalamalar sebebi ile ortaya \u00e7\u0131kan \u015fik\u00e2yetlerin bir\u00e7o\u011funda elektrik abonelerinden bir onay al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. \u00d6rne\u011fin alt\u0131 ayl\u0131k bir okumaya ili\u015fkin bir fatura alt\u0131 e\u015fit takside vade fark\u0131 al\u0131nmadan b\u00f6l\u00fcnmesi gerekir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Tedarik\u00e7i de\u011fi\u015fiklik talepleri yukar\u0131da say\u0131lan farkl\u0131 nedenlerle ret edilerek, yap\u0131lan itirazlarda t\u00fcketicilerin G\u00f6revli Tedarik \u015eirketlerine dilek\u00e7e ile bizzat ba\u015fvurmalar\u0131 talep ediliyor. T\u00fcketiciler b\u00fcrokratik i\u015flemlerle u\u011fra\u015fmak istemedi\u011fi i\u00e7in tedarik\u00e7i de\u011fi\u015fikli\u011fi \u201cbezdirme y\u00f6ntemi\u201d ile engellenmesi<\/strong><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Ortaya \u00e7\u0131kan sorunlarda ilgili g\u00f6revli tedarik \u015firketi ya da da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketi ile direkt olarak abonenin kendisinin ge\u00e7mesi \u015fart ko\u015fuluyor. En basit i\u015flemlerin bile i\u015fkenceye d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc bir ortamda abonelerin imzalam\u0131\u015f oldu\u011fu evraklar\u0131n direkt olarak elektrik da\u011f\u0131t\u0131m ya da perakende \u015firketine s\u00f6zle\u015fme imzalad\u0131\u011f\u0131 \u015firket taraf\u0131ndan iletilmesi kabul g\u00f6rm\u00fcyor. Bunun k\u00f6t\u00fc niyetli ki\u015filerin aboneleri suiistimal etme ihtimalini engellemek oldu\u011fu s\u00f6yleniyor. Ancak bir\u00e7ok usuls\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc yapan \u015firketlerin sadece bu konuda hassas davranmalar\u0131n\u0131 manidar buluyorum. T\u00fcketici Hizmetleri Y\u00f6netmeli\u011fine g\u00f6re aboneler elektronik olarak da internet \u00fczerinden ba\u015fvuru yapabiliyorlar. Ancak bu \u015fekilde yap\u0131lan ba\u015fvurular da dikkate al\u0131nm\u0131yor. Yine Rekabet Kurulu Kararlar\u0131\u2019nda yazd\u0131\u011f\u0131 gibi ge\u00e7i\u015f i\u015flemleri zorla\u015ft\u0131rarak t\u00fcketicinin se\u00e7imlik haklar\u0131n\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 engelledi\u011fi gibi i\u015flemleri zorla\u015ft\u0131rarak cayd\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><strong>Lisans\u0131z Elektrik sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn de elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleri ile ciddi s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 vard\u0131r. Bu sekt\u00f6rde ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar ise a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir.<\/strong><\/p>\n<ul style=\"color: #000000;\">\n<li>G\u00f6revli tedarik \u015firketlerine ya da yak\u0131nlar\u0131n\u0131n \u015firketlerine ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yap\u0131larak trafo kapasitelerinin doldurulmas\u0131<\/li>\n<li>\u00c7a\u011fr\u0131 mektuplar\u0131n\u0131n fiili ya da maliyeti kar\u015f\u0131lamayacak \u015fekilde verilmesi. (\u00d6rnek: Antalya\u2019da \u00f6z t\u00fcketim yapacak \u00a0bir otelcinin \u00e7at\u0131s\u0131na g\u00fcne\u015f paneli yapt\u0131rmak istemesi durumunda 7 km uzakl\u0131ktaki trafo merkezinden yer verilmesi gibi)<\/li>\n<li>\u00d6z t\u00fcketim yapmak isteyen lisans\u0131z elektrik \u00fcreticilerinde; trafo kapasitesinin \u015fart ko\u015fulmas\u0131<\/li>\n<li>\u00d6zellikle Meram ve Aydem B\u00f6lgesinde \u015febeke ba\u011flant\u0131 ba\u015fvurusu yapan yat\u0131r\u0131mc\u0131ya ba\u011flant\u0131n\u0131n teknik a\u00e7\u0131dan hat kapasitesini m\u00fcsait de\u011fil diyerek ret edilmesi; ayn\u0131 hatta 8-9 yat\u0131r\u0131mc\u0131n\u0131n ba\u015fvuru yapmas\u0131 durumunda hepsinin birden ret verilmesi ve ret gerek\u00e7esi olarak teknik izahat\u0131n\u0131n verilmemesi (Teknik a\u00e7\u0131dan m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse neden kabul mektubu veriliyor. Neden ba\u015fvuru kabul ediliyor?)<\/li>\n<li>Y\u00f6netmelik gere\u011fi 45 g\u00fcn i\u00e7erisinde verilmesi gereken cevab\u0131n s\u00fcreye uygun \u015fekilde verilmemesi<\/li>\n<li>1000\u2019e yak\u0131n ba\u015fvurunun ret edilmesi ile \u00fclke ekonomisinin zarara u\u011frat\u0131lmaktad\u0131r. Bir \u00f6rnekle a\u00e7\u0131klarsak ortalama 30.000 TL\u2019den 1.000 adet = 30 Milyon TL\u2019nin \u00e7\u00f6pe gitmesi<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"color: #000000;\">T\u00fcrkiye elektrik piyasalar\u0131n\u0131n serbestle\u015fme s\u00fcrecinin \u00f6n plana \u00e7\u0131kan \u00f6zelli\u011fi; bir\u00e7ok da\u011f\u0131t\u0131m ve perakende \u015firketlerinin mevzuat h\u00fck\u00fcmlerini ihlal ederek serbest t\u00fcketici hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 engelledikleri gibi\u00a0<strong>Lisans\u0131z Elektrik \u00dcreticilerinin\u00a0<\/strong>de ma\u011fdur edildi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">2011 y\u0131l\u0131nda s\u0131f\u0131rlanmas\u0131 hedeflenen serbest t\u00fcketici limitinin art\u0131k 2016 Ocak itibar\u0131 ile s\u0131f\u0131rlanarak dar gelirli vatanda\u015flar\u0131nda serbest piyasa ko\u015fullar\u0131ndan faydalan\u0131lmas\u0131na izin verilmelidir. Bu a\u015famaya gelmeden evvel artan rekabetin devlet taraf\u0131ndan engellenerek t\u00fcketicinin ma\u011fdur edilmesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmelidir. Rekabete engel olan \u015firketlerin ise idari yapt\u0131r\u0131mlar ile cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 tekrar eden uygulamalar\u0131 engelleyecektir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Serbestle\u015fmeden beklenen rekabet ortam\u0131n\u0131n hen\u00fcz kurulamad\u0131\u011f\u0131 elektrik piyasalar\u0131nda, t\u00fcketicilerin tedarik\u00e7ilerini se\u00e7me hakk\u0131na sahip olmas\u0131n\u0131n tek ba\u015f\u0131na bir anlam ta\u015f\u0131mayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. EPDK\u2019n\u0131n d\u00fczenleyici ve denetleyici rol\u00fcn\u00fcn \u00f6n plana \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 son d\u00f6nemde ayr\u0131nt\u0131l\u0131 d\u00fczenlemeler ve etkin denetimle lisans\u0131z elektrik yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 rekabete ayk\u0131r\u0131 uygulamalar\u0131n acilen \u00f6nlenmesi gerekmektedir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\">Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m ve perakende \u015firketlerin hukuki ayr\u0131\u015ft\u0131rmaya tabi tutulmas\u0131 s\u00fcreci konusunda, da\u011f\u0131t\u0131m ve perakende \u015firketlerinin ayr\u0131 t\u00fczel ki\u015filikler alt\u0131nda yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen, mevcut yap\u0131, ideal bir hukuki ayr\u0131\u015ft\u0131rmadan uzakt\u0131r. Perakende sat\u0131\u015f seviyesinde rekabetin uygulanmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nem kazanan bir di\u011fer konu, t\u00fcketici fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ve t\u00fcketicinin bilin\u00e7lendirilmesidir. Bu konuda at\u0131lacak ad\u0131mlar, yerle\u015fik \u015firketlerden kaynakl\u0131 t\u00fcketici ge\u00e7i\u015f maliyetlerini ve di\u011fer tedarik \u015firketlerinin piyasaya giri\u015fi \u00f6n\u00fcndeki engelleri ortadan kald\u0131rmak bak\u0131m\u0131ndan kritik \u00f6nemdedir. T\u00fcketicilerin serbest t\u00fcketici haklar\u0131, di\u011fer elektrik tedarik\u00e7ileri ve fiyatlar konusunda bilgilendirilmesi, da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketinin ba\u011f\u0131ms\u0131z oldu\u011fu alg\u0131s\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi, t\u00fcketim verilerine tedarik \u015firketlerinin eri\u015fiminin sa\u011flanmas\u0131na ve rekabet k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmas\u0131 gereklidir.<\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><em><strong>B\u00fclent \u00c7ebin<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><em>T\u00fcketici G\u00fcvenli\u011fi Derne\u011fi\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"color: #000000;\"><em>Enerji Komisyonu Ba\u015fkan\u0131<\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. Elektrik toptan sat\u0131\u015f ve perakende sat\u0131\u015f piyasalar\u0131na y\u00f6nelik olarak yaz\u0131lan bu yaz\u0131da elektrik piyasalar\u0131n\u0131n geli\u015fimi ve mevcut durumu ele al\u0131narak, toptan ve [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":37099,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[51,53],"tags":[1824,1079,2873,963,750,21787,2954,4464,21788,2263],"views":1056,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37098"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=37098"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37098\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37105,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37098\/revisions\/37105"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/37099"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=37098"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=37098"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=37098"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}