{"id":19866,"date":"2013-12-24T10:09:32","date_gmt":"2013-12-24T07:09:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=19866"},"modified":"2013-12-24T17:16:17","modified_gmt":"2013-12-24T14:16:17","slug":"kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi\/","title":{"rendered":"(Turkish) K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131: Operasyon, ABD-T\u00fcrkiye-\u0130ran Denklemini Bombalad\u0131&#8230;"},"content":{"rendered":"<p class=\"qtranxs-available-languages-message qtranxs-available-languages-message-en\">Sorry, this entry is only available in <a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19866\" class=\"qtranxs-available-language-link qtranxs-available-language-link-tr\" title=\"Turkish\">Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p><p><strong>Suriye\u2019de Radikal \u0130slamc\u0131lardan ka\u00e7arken Esad rejiminin oca\u011f\u0131na d\u00fc\u015fen Bat\u0131, Esad\u2019\u0131 ikna i\u00e7in \u0130ran\u2019\u0131n oynayaca\u011f\u0131 role muhta\u00e7.<\/strong><\/p>\n<p>Son yolsuzluk operasyonuyla birlikte, uzun zamand\u0131r bilinen \u2018\u0130ran-Halk Bankas\u0131-alt\u0131n\u2019 \u00fc\u00e7geninde asl\u0131nda bilinenden \u00e7ok daha fazla bilinmeyen oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Radikal\u2019den U\u011fur G\u00fcrses 19 Aral\u0131k\u2019taki yaz\u0131s\u0131nda bu karma\u015f\u0131k \u00fc\u00e7geni \u00e7ok g\u00fczel \u00f6zetledi. ABD ve AB \u00fclkeleri 2010\u2019da \u0130ran\u2019a ticaret ambargosu uygulamaya ba\u015flay\u0131nca \u0130ran\u2019la yap\u0131lan finansal i\u015flemler ve transferlerle ilgili k\u0131s\u0131tlamalar uygulanmaya ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>2012 Mart ay\u0131ndan itibaren de uluslararas\u0131 d\u00f6viz transfer sistemi olan Swift \u00fczerinden \u0130ran\u2019a ve \u0130ran\u2019d<a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"alignright size-medium wp-image-19867\" title=\"kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi\" src=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi-300x199.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"199\" srcset=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi-300x199.jpg 300w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi-75x50.jpg 75w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi.jpg 500w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>an di\u011fer \u00fclkelere para transferi yapmak imk\u00e2ns\u0131z hale geldi. Ancak \u0130ran\u2019dan do\u011falgaz ve ham petrol sat\u0131n alan T\u00fcrkiye gibi baz\u0131 \u00fclkeler istisna tutuldu. T\u00fcrkiye, \u0130ran i\u00e7in Halkbank\u2019ta bir hesap a\u00e7t\u0131 ve \u0130ran da T\u00fcrkiye\u2019ye satt\u0131\u011f\u0131 enerjinin bedelini bu bankada tutuyordu. Daha sonralar\u0131 ise \u0130ran bu hesab\u0131ndaki paray\u0131 alt\u0131na \u00e7evirip \u00fclkesine ta\u015f\u0131maya ba\u015flad\u0131. Denklem \u00f6zetle bu.<\/p>\n<p>ABD ise bu \u00e7etrefilli ticarete uzun zamand\u0131r s\u00f6yleniyordu. ABD Kongresi\u2019nden 47 milletvekili nisan ay\u0131nda hem ABD D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na hem de Hazine Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na bir mektup yazarak Halkbank\u2019\u0131n \u0130ran\u2019a yapt\u0131\u011f\u0131 alt\u0131n ihracat\u0131n\u0131n incelenmesini istedi. Bu mektupla \u0130ran\u2019a uygulanan ambargolar\u0131 s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131rmay\u0131 hedeflediklerini a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylediler. Sadece Kongre de\u011fil, Amerikal\u0131 yetkililer de s\u0131k s\u0131k Halkbank\u2019\u0131n bu operasyonundan \u015fik\u00e2yet ediyorlard\u0131. Hazine Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n Ter\u00f6rizm ve Finansal \u0130stihbarat\u0131ndan sorumlu m\u00fcste\u015far\u0131 David Cohen daha ge\u00e7en hafta operasyonun hemen ard\u0131ndan Ankara\u2019y\u0131 ziyaret etti\u011finde \u0130ran\u2019la P5+1 \u00fclkeleri aras\u0131nda imzalanan anla\u015fman\u0131n \u0130ran\u2019a yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n gev\u015fedi\u011fi anlam\u0131na gelmedi\u011fini, uluslararas\u0131 toplumun bir par\u00e7as\u0131 olan T\u00fcrkiye\u2019nin gereken hassasiyeti g\u00f6stermesi ve Halkbank\u2019la ilgili daha \u00f6nce yap\u0131lan uyar\u0131lar\u0131n bundan sonra da dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Cohen daha \u00f6nceki ziyaretlerinde de ba\u015fta Halkbank olmak \u00fczere T\u00fcrkiye\u2019deki finansal kurumlar\u0131n \u0130ran ile finansal ili\u015fkilerinin kendilerini ABD\u2019nin finansal sisteminden izole edebilece\u011fi uyar\u0131s\u0131nda bulunuyordu. Zaten ABD, Temmuz 2013\u2019ten itibaren alt\u0131n transferini engellemek i\u00e7in \u0130ran\u2019a alt\u0131n ihracat\u0131n\u0131 da yasaklad\u0131. Peki, bu yasa\u011fa ra\u011fmen T\u00fcrkiye\u2019nin alt\u0131n ticaretini s\u00fcrd\u00fcrmesi yasal m\u0131yd\u0131? Demokrasileri Koruma Vakf\u0131 adl\u0131 muhafazak\u00e2r d\u00fc\u015f\u00fcnce kurulu\u015funun uzmanlar\u0131ndan Jonathan Schanzer, \u201c\u0130ran ile alt\u0131n ticareti uluslararas\u0131 toplumun \u0130ran\u2019a uygulad\u0131\u011f\u0131 ambargolara do\u011frudan ayk\u0131r\u0131 olmasa da ruhuna ayk\u0131r\u0131\u201d diyor. Halkbank cephesi ise ambargolar\u0131 deldi\u011fi iddialar\u0131n\u0131 hep yalanlayageldi.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7ta, bu yolsuzluk operasyonu ne sonu\u00e7 verir, vermez, bilinmez\u2026 Ama kesin olarak bilinen bir \u015fey varsa, o da T\u00fcrkiye ile \u0130ran aras\u0131nda yap\u0131lagelen enerji al\u0131\u015fveri\u015fini olumsuz y\u00f6nde etkileyece\u011fi. Her \u015feyden \u00f6nce, ambargolar\u0131 alt\u0131n ticareti \u00fczerinden a\u015fmas\u0131na g\u00f6z yumulan T\u00fcrkiye\u2019nin art\u0131k di\u011fer \u00fclkelerle ayn\u0131 ko\u015fullara tabi tutulaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rebiliriz. Bu da tam da ambargolar\u0131n yumu\u015fat\u0131lmas\u0131n\u0131n, hatta kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bu g\u00fcnlere denk gelmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck talihsizlik. \u0130ran sadece ABD de\u011fil t\u00fcm d\u00fcnyayla yap\u0131c\u0131 bir diyalog i\u00e7ine girmi\u015f durumda ve ba\u015fta ABD olmak \u00fczere uluslararas\u0131 toplum i\u00e7in mesele sadece \u0130ran\u2019\u0131n bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l n\u00fckleer enerji \u00fcretmesi de\u011fil.<\/p>\n<p>Tahran, Suriye konusunda perde arkas\u0131nda kilit bir rol oynayacak gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Suriye\u2019de radikal \u0130slamc\u0131lardan ka\u00e7arken Esad rejiminin oca\u011f\u0131na d\u00fc\u015fen Bat\u0131\u2019n\u0131n, Esad\u2019\u0131 ikna konusunda \u0130ran\u2019\u0131n oynayaca\u011f\u0131 role muhta\u00e7 oldu\u011fu a\u015fik\u00e2r. Bu y\u00fczdendir ki daha ge\u00e7en hafta Ba\u015fkan Obama, \u0130ran\u2019la y\u00fcr\u00fct\u00fclen g\u00f6r\u00fc\u015fmelere zarar verece\u011fi ve 24 Kas\u0131m\u2019da Cenevre\u2019de yap\u0131lan anla\u015fmay\u0131 \u2018\u00f6ld\u00fcrece\u011fi\u2019 gerek\u00e7esiyle Senato\u2019da 25\u2019ten fazla Demokrat ve Cumhuriyet\u00e7i senat\u00f6r\u00fcn \u0130ran\u2019a yeni ambargolar uygulanmas\u0131n\u0131 \u00f6neren kanun tasar\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p>Son operasyonla birlikte ortaya d\u00f6k\u00fclen rakamlardan, neyin ka\u00e7 toplaml\u0131 oldu\u011fu konusunda kafalar olduk\u00e7a kar\u0131\u015ft\u0131 ama uluslararas\u0131 sistemin art\u0131k s\u0131f\u0131r toplaml\u0131 bir oyun olmad\u0131\u011f\u0131 a\u015fik\u00e2r. Bu nedenle \u0130ran\u2019a uygulanan ambargolar\u0131 kald\u0131rman\u0131n tam zaman\u0131. B\u00f6ylelikle ambargolar\u0131 alt etmek i\u00e7in h\u00fck\u00fcmetlerin \u015fekilden \u015fekle girmeyecek olmas\u0131 da k\u0131sa g\u00fcn\u00fcn k\u00e2r\u0131 olur diyelim.<\/p>\n<p>Kaynak: <a href=\"http:\/\/enerjienstitusu.com\/2013\/12\/24\/kose-yazisi-operasyon-abd-turkiye-iran-denklemini-bombaladi\/\" target=\"_blank\">Enerji Enstit\u00fcs\u00fc<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.Suriye\u2019de Radikal \u0130slamc\u0131lardan ka\u00e7arken Esad rejiminin oca\u011f\u0131na d\u00fc\u015fen Bat\u0131, Esad\u2019\u0131 ikna i\u00e7in \u0130ran\u2019\u0131n oynayaca\u011f\u0131 role muhta\u00e7. Son yolsuzluk operasyonuyla birlikte, uzun zamand\u0131r bilinen [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":19867,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[53],"tags":[1198,92,63,11558,67,1009,165,1538,1333,11557,11556,846,4322],"views":887,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19866"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19866"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19866\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19869,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19866\/revisions\/19869"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19867"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19866"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19866"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19866"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}