{"id":166056,"date":"2022-12-29T11:33:00","date_gmt":"2022-12-29T08:33:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=166056"},"modified":"2022-12-29T11:34:35","modified_gmt":"2022-12-29T08:34:35","slug":"kktc-nin-taninmasi-dogu-akdenizdeki-dengelerin-oturmasi-icin-zorunlu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/kktc-nin-taninmasi-dogu-akdenizdeki-dengelerin-oturmasi-icin-zorunlu\/","title":{"rendered":"(Turkish) KKTC’nin Tan\u0131nmas\u0131, Do\u011fu Akdeniz’deki Dengelerin Oturmas\u0131 \u0130\u00e7in Zorunlu"},"content":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p>

<\/p>\n

Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi ev sahipli\u011finde d\u00fcnyadan 40 \u00fcniversitenin deste\u011fi ile d\u00fczenlenen \u201cK\u0131br\u0131s Sorunu: \u00c7evresel Zorluklar ve Enerji G\u00fcvenli\u011fi\u201d konferans\u0131nda 200\u2019e yak\u0131n kat\u0131l\u0131mc\u0131 Do\u011fu Akdeniz\u2019deki enerji politikalar\u0131n\u0131 ele ald\u0131.<\/strong><\/h3>\n

Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi \u0130n\u015faat ve \u00c7evre M\u00fchendisli\u011fi Fak\u00fcltesi<\/strong> ev sahipli\u011finde bu y\u0131l 3’\u00fcnc\u00fcs\u00fc ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u201cK\u0131br\u0131s Sorunu: \u00c7evresel Zorluklar ve Enerji G\u00fcvenli\u011fi\u201d<\/strong> yo\u011fun bir kat\u0131l\u0131mla ger\u00e7ekle\u015ftirildi. D\u00fcnyadan 40 \u00fcniversitenin deste\u011fi<\/strong> ile yap\u0131lan uluslararas\u0131 konferans, bilim insanlar\u0131, siyaset\u00e7iler, b\u00fcrokratlar, emekli generaller\/amiraller ve enerji uzmanlar\u0131<\/strong>ndan olu\u015fan 200\u2019e yak\u0131nkat\u0131l\u0131mc\u0131y\u0131 bir araya getirdi. Bu y\u0131l \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc d\u00fczenlenen konferansta, \u00fc\u00e7 g\u00fcn boyunca Do\u011fu Akdeniz\u2019deki enerji g\u00fcvenli\u011fi sorunlar\u0131na<\/strong> ve enerji g\u00fcvenli\u011finin politik ekonomisi<\/strong> ile ulusal\/uluslararas\u0131 g\u00fcvenlik aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fkiye ve bu dengede Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti\u2019nin rol\u00fcne ili\u015fkin \u00f6nemli konular ele al\u0131nd\u0131.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

T\u00fcrkiye ve KKTC ba\u015fta olmak \u00fczere aralar\u0131nda ABD, \u00c7in, Rusya, \u0130srail, Kanada, \u0130ngiltere, Fransa, Azerbaycan, L\u00fcbnan, Libya, G\u00fcney Afrika, Pakistan, Cezayir, \u0130ran, Birle\u015fik Arap Emirlikleri, H\u0131rvatistan ve Endonezya gibi pek \u00e7ok \u00fclkeden temsilcinin yer ald\u0131\u011f\u0131 uluslararas\u0131 konferans\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f konu\u015fmalar\u0131n\u0131 KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ersin Tatar, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti \u00c7evre ve \u015eehircilik Bakan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 M\u00fccahit Demirta\u015f, T\u00fcrk Denizcilik ve Global Stratejiler Merkezi Ba\u015fkan\u0131 M\u00fcstafi T\u00fcmamiral Do\u00e7. Dr. Cihat Yayc\u0131, Tar\u0131m ve Orman Eski Bakan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Akif \u00d6zkald\u0131, T\u00fcrkiye Azerbaycan Dostluk \u0130\u015fbirli\u011fi ve Dayan\u0131\u015fma Vakf\u0131 Ba\u015fkan\u0131 ve T\u00fcrkiye Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 G\u00fcvenlik ve D\u0131\u015f Politikalar Kurulu \u00dcyesi Prof. Dr. Ayg\u00fcn Attar, KKTC Bilgi Teknolojileri Haberle\u015fme Kurumu Ba\u015fkan\u0131 Kadri B\u00fcr\u00fcnc\u00fck, K\u0131br\u0131s T\u00fcrk M\u00fchendis ve Mimar Odalar\u0131 Birli\u011fi Genel Ba\u015fkan Tun\u00e7 Adan\u0131r, T\u00fcrkiye Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 H\u00fcseyin Alan, K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Enerji Verimlili\u011fi Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 G\u00f6rkem \u00c7elik, Enerji Politikalar\u0131 Uzman\u0131 Necdet Pamir ve Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi \u0130n\u015faat ve \u00c7evre M\u00fchendisli\u011fi Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. H\u00fcseyin G\u00f6k\u00e7eku\u015f yapt\u0131. Konferans\u0131n kapan\u0131\u015f konu\u015fmalar\u0131n\u0131 ise KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ersin Tatar ve KKTC Ekonomi ve Enerji Bakan\u0131 Olgun Amcao\u011flu ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Kapan\u0131\u015fta ayr\u0131ca, Konferans Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. H\u00fcseyin G\u00f6k\u00e7eku\u015f konferans\u0131n sonu\u00e7 bildirgesini kat\u0131l\u0131mc\u0131larla payla\u015ft\u0131.<\/p>\n

Bilim insanlar\u0131, siyaset\u00e7iler, b\u00fcrokratlar, emekli generaller, amiraller ve enerji uzmanlar\u0131ndan olu\u015fan pek \u00e7ok ki\u015finin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 konferansta Do\u011fu Akdeniz ve KKTC oda\u011f\u0131nda g\u00fcncel enerji ve \u00e7evre sorunlar\u0131na geni\u015f bir perspektifte bak\u0131larak \u00f6nemli bir vizyon \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na imza at\u0131ld\u0131.<\/p>\n

KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ersin Tatar: \u201cD\u00fcnyan\u0131n, K\u0131br\u0131s sorunu olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 konu \u00f6z\u00fcnde bir egemenlik m\u00fccadelesidir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi\u2019nde \u00fc\u00e7 g\u00fcn s\u00fcren \u201cK\u0131br\u0131s Sorunu: \u00c7evresel Zorluklar ve Enerji G\u00fcvenli\u011fi\u201d konferans\u0131nda \u00e7evre ve enerji ile ilgili \u00f6nemli konular\u0131n ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ersin Tatar, d\u00fcnyan\u0131n, K\u0131br\u0131s sorunu olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 konunun, \u00f6z\u00fcnde bir egemenlik m\u00fccadelesi oldu\u011funu vurgulad\u0131. K\u0131br\u0131s\u2019ta ya\u015fanan politik m\u00fccadelelerin tarihine de\u011finen Cumhurba\u015fkan\u0131 Tatar, \u201cK\u0131br\u0131s T\u00fcrkleri, Rumlar taraf\u0131ndan ya\u015fat\u0131lan a\u011f\u0131r olaylar\u0131n ard\u0131ndan kendi devletlerini kurmak zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n

Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan d\u00fcnyada global dengelerin ve uluslararas\u0131 ili\u015fkilerin yeniden yap\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Cumhurba\u015fkan\u0131 Tatar, \u201cYa\u015fanan geli\u015fmeler; jeopolitik ve jeoekonomik konumu ve sahip oldu\u011fu do\u011falgaz potansiyeli<\/strong> ile K\u0131br\u0131s adas\u0131n\u0131n \u00f6nemini art\u0131rm\u0131\u015f<\/strong>, KKTC de ana akt\u00f6rlerden biri haline gelmi\u015ftir; Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti olarak, ana vatan\u0131m\u0131z ve garant\u00f6r \u00fclkemiz T\u00fcrkiye ile birlikte b\u00f6lgedeki T\u00fcrk \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 korumak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz\u201d ifadesini kulland\u0131. Tatar s\u00f6zlerine \u201cK\u0131br\u0131s Rum taraf\u0131n\u0131n, b\u00fcy\u00fck uluslararas\u0131 \u015firketlerle, K\u0131br\u0131s adas\u0131 etraf\u0131ndaki denizlerdeki enerji kaynaklar\u0131n\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f bir devlete ait oldu\u011fu arg\u00fcman\u0131yla bir\u00e7ok anla\u015fma yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz; 1960 Anla\u015fmas\u0131na g\u00f6re K\u0131br\u0131s Rumlar\u0131 ile e\u015fit haklara ve egemenli\u011fe sahibiz. Bu nedenle biz de anavatan T\u00fcrkiye ile birlikte arama yapma haklar\u0131na sahibiz\u201d<\/em> \u015feklinde devam etti.<\/p>\n

Cumhurba\u015fkan\u0131 Ersin Tatar, \u201cB\u00f6lgedeki ve d\u00fcnyadaki geli\u015fmelerin yeni bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bu de\u011ferli konferans\u0131 d\u00fczenledi\u011fi i\u00e7in Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi\u2019ne te\u015fekk\u00fcr ediyorum\u201d<\/em> s\u00f6zleriyle s\u00f6zlerini sonland\u0131rd\u0131.<\/p>\n

Olgun Amcao\u011flu: \u201cStratejik enerji plan\u0131, ihracat strateji eylem plan\u0131 ve sanayi strateji eylem plan\u0131 gibi birtak\u0131m ad\u0131mlar\u0131 atmak durumunday\u0131z.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Bu y\u0131l 3\u2019\u00fcnc\u00fcs\u00fc d\u00fczenlenen \u201cK\u0131br\u0131s Sorunu: \u00c7evresel Zorluklar ve Enerji G\u00fcvenli\u011fi Konfreans\u0131\u201dn\u0131n kapan\u0131\u015f\u0131nda konu\u015fan KKTC Ekonomi ve Enerji Bakan\u0131 Olgun Amcao\u011flu konu\u015fmas\u0131na, \u201cEkonomi ve Enerji Bakan\u0131 olarak bu kapsaml\u0131 ve geni\u015f konferansa kat\u0131larak, enerji g\u00fcvenli\u011fiyle ilgili bilgiler vermekten mutluluk duyuyorum\u201d s\u00f6zleri ile ba\u015flad\u0131.<\/p>\n

Pandemi d\u00f6nemine ve yak\u0131n zamanda meydana gelen Ukrayna-Rus Sava\u015f\u0131na de\u011finen Bakan Amcao\u011flu, ya\u015fanan olumsuz olaylar\u0131n birtak\u0131m olumsuz sonu\u00e7lar do\u011furdu\u011funu s\u00f6yledi. Antalya\u2019da kat\u0131ld\u0131klar\u0131 enerji zirvesinden bahseden Bakan Amcao\u011flu, \u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019in ortas\u0131nda verilen m\u00fccadele ve Mavi Vatan i\u00e7in ortaya koydu\u011fumuz d\u00fc\u015f\u00fcnceler akabinde T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ile birlikte omuz omuza att\u0131\u011f\u0131m\u0131z ad\u0131mlar g\u00fczel sonu\u00e7lar ortaya koyacakt\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n

KKTC \u0130\u00e7mesuyu Temin Projesi\u2019nden bahseden Bakan Amcao\u011flu, \u201cY\u00fczy\u0131l\u0131n projesi olan KKTC \u0130\u00e7mesuyu Temin Projesi ve bu noktadan sonra enerji noktas\u0131nda hayata ge\u00e7irilecek olan t\u00fcm projeler, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ile birlikte KKTC\u2019nin \u00f6nemini bir kat daha artt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r; Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn de 1937\u2019de ifade etti\u011fi \u015fekilde, KKTC\u2019nin \u00fczerinde ya\u015fayan T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n bir s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015famas\u0131 ve ikmal yollar\u0131n\u0131n kapanmas\u0131 T\u00fcrkiye Cumhuriyeti i\u00e7in kabul edilemezdir.\u201d ifadelerini kulland\u0131. Bakan Amcao\u011flu, \u201c\u00dclkemizin enerji arz g\u00fcvenli\u011fini do\u011fru \u015fekilde \u015fekillendirebilmeli ve 2030 y\u0131l\u0131ndan sonra fosil at\u0131klarla \u00fcretimin olamayaca\u011f\u0131n\u0131 bilerek, kendi arz g\u00fcvenli\u011fimizi sa\u011flayarak, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ile birlikte enterkonnekte olman\u0131n \u015fartlar\u0131n\u0131 yerine getirerek haraket etmeliyiz. D\u00fcnya \u00fczerinden \u015fansl\u0131 \u00fclkelerin ba\u015f\u0131nda geliyoruz. 333 g\u00fcne yak\u0131n g\u00fcne\u015f g\u00f6r\u00fcyoruz. Maliyeti d\u00fc\u015f\u00fcrerek kendi enerjimizi \u00fcretme \u015fans\u0131na sahibiz. Bunun i\u00e7inde t\u00fcm g\u00fcc\u00fcm\u00fczle \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz ve \u00fcretiyoruz\u201d dedi. Bakan Amcao\u011flu ayr\u0131ca, \u201cBakanl\u0131k olarak Enerji Dairesinin kurulumu ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, Enerji \u00fcst kurulu ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, Enerji verimlili\u011fi ve elektrikli ara\u00e7larla ilgili b\u00fct\u00fcn mevzuat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 bitirmi\u015f ve Meclis komitelerine g\u00f6ndermi\u015f bulunduklar\u0131n\u0131\u201d ifade etti.<\/p>\n

Ayr\u0131ca, enerji arz talebi i\u00e7in baz\u0131 ad\u0131mlar\u0131n h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ilerlemesi gerekti\u011fini belirten Bakan Amcao\u011flu, \u201cH\u0131zl\u0131 ve sa\u011flam ilerleyebilmek i\u00e7in stratejik enerji plan\u0131, ihracat strateji eylem plan\u0131 ve sanayi strateji eylem plan\u0131 gibi planlar\u0131 yapamazsak kendi kendine yetebilen bir \u00fclke iken kendi kendine yetemeyen bir \u00fclke haline gelece\u011fimiz ve kendi insanlar\u0131m\u0131z\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamayaca\u011f\u0131m\u0131z ortadad\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n

Prof. Dr. H\u00fcseyin G\u00f6k\u00e7eku\u015f: \u201cKKTC\u2019nin kara, deniz ve hava egemenli\u011finin tan\u0131nmas\u0131, Do\u011fu Akdeniz\u2019de T\u00fcrk hukuki ve siyasi haklar\u0131n\u0131n savunulmas\u0131 i\u00e7in elzemdir ve Yunanistan ile G\u00fcney K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n ataca\u011f\u0131 yay\u0131lmac\u0131 ad\u0131m\u0131 engellemenin tek yoludur.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Konferans Ba\u015fkan\u0131 ve Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi \u0130n\u015faat ve \u00c7evre M\u00fchendisli\u011fi Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. H\u00fcseyin G\u00f6k\u00e7eku\u015f ise \u00fc\u00e7 g\u00fcn s\u00fcren konferansta yap\u0131lan sunum ve tart\u0131\u015fmalardan \u00e7\u0131kar\u0131lan sonu\u00e7 ve tavsiyeleri aktard\u0131. Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi ev sahipli\u011finde d\u00fczenlenen konferansa 80 konu\u015fmac\u0131 ve 100’\u00fcn \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ve uzman\u0131n kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f, \u201cD\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda 40\u2019\u0131n \u00fczerinde \u00fcniversite ve kurumun deste\u011fiyle d\u00fczenledi\u011fimiz konferansta, Do\u011fu Akdeniz\u2019deki enerji g\u00fcvenli\u011fi sorunlar\u0131, enerji g\u00fcvenli\u011finin ekonomi politi\u011fi ile ulusal g\u00fcvenlik aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fki ve T\u00fcrkiye ve KKTC\u2019nin rol\u00fcne ili\u015fkin \u00f6nemli konular\u0131 masaya yat\u0131rd\u0131k\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile enerji k\u0131tl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi de de\u011ferlendirdiklerini s\u00f6yleyen Prof. Dr. H\u00fcseyin G\u00f6k\u00e7eku\u015f, iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkisini azaltmaya y\u00f6nelik \u00f6nerilerle Do\u011fu Akdeniz\u2019deki enerji k\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in alternatif \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretmek i\u00e7in de olduk\u00e7a verimli tart\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi.<\/p>\n

Do\u011fu Akdeniz\u2019in hidrokarbon kaynaklar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan her zaman zengin bir b\u00f6lge olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulayan Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f, \u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019de gaz rezervlerinin ke\u015ffedilmesi, b\u00f6lgedeki ekonomik, jeopolitik ve siyasi dengeler \u00fczerindeki potansiyel etkileri nedeniyle co\u015fkulu tepkilerle kar\u015f\u0131land\u0131\u201d dedi. \u201cKKTC, stratejik konumu, enerji potansiyeli, canl\u0131 ve cans\u0131z kaynaklar\u0131 ve son derece \u00f6nemli ticaret yollar\u0131 \u00fczerindeki konumu ile Akdeniz b\u00f6lgesinde \u00e7ok \u00f6nemli bir role sahiptir. Ayr\u0131ca do\u011fal gaz a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00e7ok \u00f6nemli bir g\u00fczerg\u00e2h \u00fczerindedir. Bu durum KKTC\u2019yi enerji kaynaklar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan k\u00fcresel g\u00fc\u00e7lerin rekabet alanlar\u0131ndan biri haline getirmi\u015ftir\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Do\u011fu Akdeniz\u2019de 2009\u2019dan bu yana \u0130srail, K\u0131br\u0131s ve M\u0131s\u0131r a\u00e7\u0131klar\u0131nda (Leviathan, Tamar, Afrodit ve Zohr sahalar\u0131) bir dizi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli enerji kayna\u011f\u0131 ke\u015ffi ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f, konferans boyunca vurgulanan \u00f6nemli tezlerden birinin de \u201cKKTC\u2019nin kara, deniz ve hava egemenli\u011finin tan\u0131nmas\u0131\u201d oldu\u011funu s\u00f6yledi. Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f, \u201cBu, Do\u011fu Akdeniz\u2019de T\u00fcrk hukuki ve siyasi haklar\u0131n\u0131n savunulmas\u0131 i\u00e7in elzemdir ve Yunanistan ile G\u00fcney K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n ataca\u011f\u0131 yay\u0131lmac\u0131 ad\u0131m\u0131 engellemenin tek yoludur\u201d dedi.<\/p>\n

Jeopolitik gerilimlerin, enerji g\u00fcvenli\u011finin d\u00fcnyada kritik bir sorun olmaya devam etti\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a hat\u0131rlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f, \u201c\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve enerji g\u00fcvenli\u011fi k\u00fcresel kayg\u0131lard\u0131r ve her ikisi de d\u00fcnya genelindeki kamu politikas\u0131 s\u00f6ylemlerinde rutin olarak yer almaktad\u0131r. Enerji g\u00fcvenli\u011fi ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, enerji sekt\u00f6r\u00fcndeki politikalar\u0131, d\u00fczenlemeleri ve yat\u0131r\u0131mlar\u0131 etkileyen giderek daha kritik fakt\u00f6rler haline geliyor. \u0130ki konu aras\u0131nda pek \u00e7ok potansiyel sinerji olsa da, bunlar ayn\u0131 zamanda \u00e7eli\u015fkili \u00f6nerilerle sonu\u00e7lanabiliyor. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi, yak\u0131t tedarikini, enerji \u00fcretimini ve ayr\u0131ca mevcut ve gelecekteki enerji altyap\u0131s\u0131n\u0131n fiziksel dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frudan etkiliyor. S\u0131cak hava dalgalar\u0131 ve kurakl\u0131klar halihaz\u0131rda mevcut enerji \u00fcretimini bask\u0131 alt\u0131na al\u0131yor ve fosil yak\u0131t emisyonlar\u0131n\u0131 azaltmay\u0131 daha da \u00f6nemli hale getiriyor. Di\u011fer yandan h\u0131zla b\u00fcy\u00fcyen k\u00fcresel enerji ihtiyac\u0131, enerji arz g\u00fcvenli\u011fi ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi konusundaki endi\u015feleri art\u0131r\u0131yor. \u0130ki konuyu ele alan politikalar bazen birbiri ile \u00e7eli\u015fse de teknoloji inovasyonu, \u00f6zellikle alternatif enerjide, her iki konuyu da ele almak i\u00e7in bir kazan-kazan \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc sa\u011flayabilir\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n

Su ve enerji konular\u0131n\u0131n da birlikte ele al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fine vurgu yapan Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f, \u201cBu kaynaklar temel olarak i\u00e7 i\u00e7edir. Enerji, suyu g\u00fcvence alt\u0131na almak, iletmek, ar\u0131tmak ve da\u011f\u0131tmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131rken; su, enerjiyi geli\u015ftirmek, i\u015flemek ve iletmek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla bu iki konunun birlikte ele al\u0131nmas\u0131 elzemdir\u201d de\u011ferlendirmesini yapt\u0131.<\/p>\n

Prof. Dr. G\u00f6k\u00e7eku\u015f konu\u015fmas\u0131n\u0131n sonunda \u201cK\u0131br\u0131s Sorunu: \u00c7evresel Zorluklar ve Enerji G\u00fcvenli\u011fi\u201d konferans\u0131n\u0131n t\u00fcm kat\u0131l\u0131mc\u0131 ve payda\u015flar\u0131na te\u015fekk\u00fcr ederek, \u00fc\u00e7 g\u00fcn s\u00fcren \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 bir vizyon \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdiklerini\u201d vurgulad\u0131.<\/p>\n

Emekli Korgeneral \u0130smail Hakk\u0131 Pekin:\u00a0<\/strong>\u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019de enerji kaynaklar\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 b\u00f6lgenin jeopolitik ve\u00a0g\u00fcvenlik dinamiklerini de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Genelkurmay \u0130stihbarat Eski Ba\u015fkan emekli Korgeneral \u0130smail Hakk\u0131 Pekin ise \u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019de enerji kaynaklar\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 b\u00f6lgenin jeopolitik ve \u00a0g\u00fcvenlik dinamiklerini de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir\u201d ifadesini kulland\u0131. \u201cDo\u011fu Akdeniz giderek y\u00fckselen bir \u015fekilde T\u00fcrkiye\u2019nin g\u00fcvenlik politikalar\u0131n\u0131 etkilemektedir. Mavi Vatan ve M\u00fcnhas\u0131r Ekonomik B\u00f6lge \u00e7ok \u00f6nemlidir\u201d diyen emekli Korgeneral \u0130smail Hakk\u0131 Pekin, \u201cT\u00fcrk Deniz Kuvvetleri Mavi Vatan\u2019\u0131n savunmas\u0131nda geli\u015fmi\u015f silah sistemlerine sahip olmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n en \u00f6nemlileri olarak Hava Savunma F\u0131rkateyni, Havadan Ba\u011f\u0131ms\u0131z denizalt\u0131 ve TCG Anadolu say\u0131labilir\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Prof. Dr. H\u00fcseyin I\u015f\u0131ksal: \u201cT\u00fcrkiye; Do\u011fu Akdeniz\u2019de denize en fazla k\u0131y\u0131s\u0131 olan devlet olmas\u0131na ra\u011fmen jeopolitik ve hidrokarbon denkleminden \u00e7\u0131kar\u0131lmak istenmektedir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

KKTC Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Komitesi Ba\u015fkan\u0131 \u00a0ve Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi \u0130ktisadi ve \u0130dari Bilimler Fak\u00fcltesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. H\u00fcseyin I\u015f\u0131ksal ise Do\u011fu Akdeniz\u2019deki yetki alanlar\u0131 konusuna de\u011finerek, \u201cAkdeniz\u2019in yar\u0131 kapal\u0131 deniz olma \u00f6zelli\u011finden dolay\u0131, Uluslararas\u0131 anla\u015fmalara g\u00f6re, Do\u011fu Akdeniz\u2019de deniz yetki alanlar\u0131n\u0131 belirlerken hi\u00e7bir devleti d\u0131\u015flayamazs\u0131n\u0131z. Deniz yetki alanlar\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131 t\u00fcm ilgili devletlerin kabul\u00fc ile ger\u00e7ekle\u015fmelidir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, T\u00fcrkiye; Do\u011fu Akdeniz\u2019de denize en fazla k\u0131y\u0131s\u0131 olan devlet olmas\u0131na ra\u011fmen jeopolitik ve hidrokarbon denkleminden \u00e7\u0131kar\u0131lmak istenmektedir\u201d ifadesini kulland\u0131. \u201cYunanistan; deniz yetki alanlar\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131 konusunda Girit Adas\u0131 g\u00fcneyi, \u00c7oban, Kerpe, Rodos ve Meis adalar\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019nin k\u0131ta sahanl\u0131\u011f\u0131 haklar\u0131n\u0131 yok saymaktad\u0131r\u201d diyen Prof. Dr. I\u015f\u0131ksal, \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin tezlerine g\u00f6re KKTC\u2019nin de K\u0131br\u0131s adas\u0131n\u0131n deniz yetki alanlar\u0131nda hakk\u0131 vard\u0131r. Bu kapsamda T\u00fcrkiye K\u0131br\u0131s Rum Kesimi-M\u0131s\u0131r, K\u0131br\u0131s Rum Kesimi-L\u00fcbnan aras\u0131ndaki anla\u015fmalar\u0131 tan\u0131mamaktad\u0131r. Uluslararas\u0131 Adalet Divan\u0131 ve Uluslararas\u0131 Deniz Hukuku Mahkeme\u2019sinde Nikaragua-Kolombiya, Romanya-Ukrayna, Miyammar ve Bengalde\u015f aras\u0131ndaki davalar T\u00fcrkiye-Yunanistan aras\u0131ndaki soruna benzer \u00f6zellikler ta\u015f\u0131maktad\u0131r ve bu davalarda verilen kararlar T\u00fcrkiye\u2019nin hukuki ve siyasi tezlerini destekler niteliktedir\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

KKTC\u2019nin, bu y\u0131l i\u00e7erisinde T\u00fcrk Devletleri Te\u015fkilat\u0131 taraf\u0131ndan G\u00f6zlemci \u00dcye olarak kabul edildi\u011fini de hat\u0131rlatan Prof. Dr. H\u00fcseyin I\u015f\u0131ksal, bu geli\u015fmenin Do\u011fu Akdeniz ve K\u0131br\u0131s\u2019ta adil ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilinir bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in bir temel olu\u015fturulabilece\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n

Prof. Dr. H\u00fcseyin I\u015f\u0131ksal, \u201cKKTC, G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Y\u00f6netimi\u2019ne \u00a01 Temmuz 2022\u2019de, i\u015f birli\u011fi konusunda alt\u0131 maddelik bir \u00f6neri g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bunun ilk maddesi, a\u00e7\u0131k deniz alanlar\u0131nda hidrokarbon aktiviteleri ile bunun gelirinin ortak payla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131n, e\u015fit say\u0131da temsilciden olu\u015fan bir komisyon taraf\u0131ndan belirlenmesini i\u00e7ermektedir. Tekliflerin t\u00fcm\u00fc incelendi\u011finde \u00f6nerilerin bir kazan-kazan yakla\u015f\u0131m\u0131 i\u00e7erdi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. B\u00f6ylelikle adadaki bar\u0131\u015f ayn\u0131 zamanda Do\u011fu Akdeniz\u2019de ve b\u00f6lgede sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde bir kataliz\u00f6r g\u00f6revi g\u00f6recektir\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Ergun Olgun: \u201cBM Genel Sekreteri\u2019nin de kaynaklar\u0131n iki taraf\u00e7a ortak sahipli\u011fi konusunu belirtmesine ra\u011fmen GKRY bu kaynaklar\u0131n tek sahibi oldu\u011funu iddia etmektedir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

KKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 \u00d6zel Temsilcisi Ergun Olgun ise \u201cK\u0131br\u0131s Cumhuriyeti\u2019ni T\u00fcrkler ve Rumlar ortak olarak kurmalar\u0131na ra\u011fmen, Rumlar adan\u0131n kendine ait oldu\u011funu iddia ettiler ve K\u0131br\u0131s Sorunu\u2019nun temelini bu iddia olu\u015fturuyor. Bu kapsamda, e\u011fer K\u0131br\u0131s\u2019taki bu temel sorun \u00e7\u00f6z\u00fclmezse ve e\u015fit haklara sayg\u0131 g\u00f6sterilmezse K\u0131br\u0131s sorunu ya\u015famaya ve Do\u011fu Akdeniz\u2019de olumsuz bir etki yaratmaya devam edecektir\u201d s\u00f6zleriyle ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmas\u0131na \u201cAdada sadece siyasi de\u011fil di\u011fer zorluklarla da kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. K\u0131br\u0131s\u2019ta her iki taraf\u0131 da etkileyen d\u00fczensiz g\u00f6\u00e7menler, karbondioksit yay\u0131l\u0131m\u0131 ile ba\u011flant\u0131l\u0131 \u00e7evre sorunlar\u0131 ve daha fazla bekleyemeyecek enerji sorunlar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ihtiya\u00e7 vard\u0131r\u201d s\u00f6zleriyle devam etti.<\/p>\n

\u201cAB, 2050\u2019ye kadar enerji kaynaklar\u0131n\u0131n yenilenebilir enerjiye d\u00f6n\u00fc\u015fmesini planlamaktad\u0131r. \u00a0Bu anlamda; ilk olarak birle\u015fik hareket edilerek, M\u0131s\u0131r, \u0130srail ve K\u0131br\u0131s Adas\u0131na ait Do\u011fu Akdeniz do\u011fal gaz kaynaklar\u0131 AB\u2019nin enerji ihtiyac\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilir, ikinci olarak ise \u0130srail, M\u0131s\u0131r, KKTC ve GKRY birlikte hareket ederek g\u00fcne\u015f enerjisini AB\u2019nin elektrik sistemine ba\u011flayabilir. Elbette b\u00fct\u00fcn bunlar M\u0131s\u0131r, \u0130srail, KKTC ve GKRY\u2019nin kurumlar\u0131n\u0131n birlikte hareket etmesiyle ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 g\u00fcvenle sa\u011flanabilir\u201d diyen Olgun, \u201cKKTC Cumhurba\u015fkan\u0131 Ersin Tatar, 2022\u2019de 1 ve 6 Temmuz\u2019da GKRY\u2019ye alt\u0131 teklif yapt\u0131. Bu konular a\u00e7\u0131k deniz alanlar\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lacak hidrokarbon kaynaklar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 konusunda i\u015f birli\u011fi ve g\u00fcne\u015f enerji kaynaklar\u0131 konusunda i\u015f birli\u011fi konular\u0131n\u0131 i\u00e7ermektedir. \u00a0\u00c7\u00fcnk\u00fc ada \u00e7evresinde \u00e7\u0131kar\u0131lacak hidrokarbon kaynaklar\u0131n\u0131n ortak sahipleri GKRY ve KKTC\u2019dir. BM Genel Sekreteri\u2019nin de kaynaklar\u0131n iki taraf\u00e7a ortak sahipli\u011fi konusunu belirtmesine ra\u011fmen GKRY bu kaynaklar\u0131n tek sahibi oldu\u011funu belirtmektedir\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Prof. Dr. Yal\u00e7\u0131n Sar\u0131kaya: \u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019de \u0130srail-Filistin ve L\u00fcbnan\u2019\u0131n yetki alanlar\u0131nda bulunan zengin do\u011fal gaz kaynaklar\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 piyasalara iletilmesi i\u00e7in en ideal co\u011frafya yine Anadolu co\u011frafyas\u0131d\u0131r.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Giresun \u00dcniversitesi \u0130ktisadi ve \u0130dari Bilimler Fak\u00fcltesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Yal\u00e7\u0131n Sar\u0131kaya ise hidrokarbon kaynaklar\u0131n toplam de\u011ferinde anlaml\u0131 bir gerilemenin hen\u00fcz ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayarak, Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131 nedeniyle Do\u011fu Akdeniz ve Hazar Havzas\u0131n\u0131n \u00f6nem kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Prof. Dr. Yal\u00e7\u0131n Sar\u0131kaya, \u201c2018\u2019de Hazar Devletleri s\u0131n\u0131r sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zm\u00fc\u015f; 2020\u2019de Azerbaycan toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Bunlara ba\u011fl\u0131 olarak b\u00f6lge devletleri aras\u0131nda yeni i\u015fbirli\u011fi imkanlar\u0131 do\u011fmu\u015ftur. \u00d6zbekistan ve T\u00fcrkmenistan\u2019\u0131n T\u00fcrk Devletleri Te\u015fkilat\u0131na tam \u00fcyelikleri b\u00f6lgede \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir hat meydana getirmi\u015ftir. Do\u011fu Akdeniz kaynaklar\u0131n\u0131n g\u00fcvenli ve ekonomik ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 da Do\u011fu Akdeniz\u2019in bu hatla eklemlenmesiyle m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

\u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019de \u0130srail-Filistin ve L\u00fcbnan\u2019\u0131n yetki alanlar\u0131nda bulunan zengin do\u011fal gaz kaynaklar\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 piyasalara iletilmesi i\u00e7in en ideal co\u011frafya yine Anadolu co\u011frafyas\u0131d\u0131r\u201d diyen Prof. Dr. Sar\u0131kaya, \u201c\u0130srail ve M\u0131s\u0131r gaz\u0131n\u0131n da \u0130skenderun K\u00f6rfezi\u2019nden d\u00fcnya pazar\u0131na iletilmesi, bu devletlere AB pazar\u0131na ula\u015fma imkan\u0131n\u0131 verecektir. B\u00f6ylece Azeri petrol\u00fcn\u00fcn en \u00f6nemli m\u00fc\u015fterisi olan \u0130srail, Hazar-Akdeniz ba\u011f\u0131n\u0131n g\u00fcneyini temsil edecektir\u201d dedi.<\/p>\n

Prof. Dr. Soyalp Tam\u00e7elik: \u201cDeniz yetki alanlar\u0131nda ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 sadece G\u00fcney K\u0131br\u0131s, KKTC ve Yunanistan a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011ferlendirmek gibi bir yanl\u0131\u015fa d\u00fc\u015fmememiz gerekir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Ankara Hac\u0131 Bayram Veli \u00dcniversitesi I\u0307kti\u0307sadi\u0307 ve I\u0307dari\u0307 Bi\u0307li\u0307mler Fak\u00fcltesi\u0307 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Soyalp Tam\u00e7elik ise \u201cK\u0131br\u0131s meselesinde muhataplar\u0131m\u0131z G\u00fcney K\u0131br\u0131s, Yunanistan ve \u0130ngiltere olsa da di\u011fer akt\u00f6rlerin Do\u011fu Akdeniz\u2019den hak talep etmesi nedeniyle ODAK (Orta Do\u011fu, Do\u011fu Akdeniz ve K\u0131br\u0131s.) doktrinine ihtiya\u00e7 duyulmaktad\u0131r\u201d dedi. \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin K\u0131br\u0131s\u2019tan ve enerji politikas\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131 ciddi tehditler bulunmaktad\u0131r. Bu nedenle bu b\u00f6lgeleri ayr\u0131\u015ft\u0131rmaktan \u00e7ok birle\u015ftirmek daha uygun olacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye\u2019nin salt \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 b\u00f6lgesel okumak daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 olacakt\u0131r\u201d diyen Prof. Dr. Tam\u00e7elik, \u201cT\u00fcrkiye, d\u0131\u015f politika ara\u00e7lar\u0131n\u0131 ve siyasas\u0131n\u0131 \u00e7e\u015fitlendirmek zorundad\u0131r. Bu yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 takdirde olaylar ister istemez; tedirginli\u011fe, tehdide, korkuya ve travmaya evrilebilir\u201d dedi. \u00a0Prof. Dr. Soyalp Tam\u00e7elik, \u201cDeniz yetki alanlar\u0131nda ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 sadece G\u00fcney K\u0131br\u0131s, KKTC ve Yunanistan a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011ferlendirmek gibi bir yanl\u0131\u015fa d\u00fc\u015fmememiz gerekir. Orta Do\u011fu\u2019daki karasal devletler de Do\u011fu Akdeniz\u2019deki deniz k\u00fctlesinden hak iddia etmektedir. Bu anlamda, Orta Do\u011fu\u2019daki sorun bir \u00f6l\u00e7\u00fcde Do\u011fu Akdeniz\u2019e \u00a0de aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Do\u011fu Akdeniz sorunu bir \u00f6l\u00e7\u00fcde Orta Do\u011fulula\u015ft\u0131, geni\u015fletildi ve bir \u00f6l\u00e7\u00fcde AB de i\u015fin i\u00e7ine \u00e7ekildi. Bu nedenle T\u00fcrk d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 salt Do\u011fu Akdeniz ve K\u0131br\u0131s \u00fczerinden okumak do\u011fru olmayacakt\u0131r\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Dr. Nir Boms:<\/strong> \u201cKKTC \u00fczerinden boru hatlar\u0131yla \u0130srail\u2019e ek gaz g\u00f6nderilmesi kazan kazan senaryosu yaratacakt\u0131r.\u201d<\/strong><\/h3>\n

\u0130srail Tel Aviv \u00dcniversitesi ve Mo\u015fe Dayan Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nden Dr. Nir Boms, \u0130srail ve L\u00fcbnan aras\u0131nda yap\u0131lan deniz yetki alanlar\u0131 s\u0131n\u0131r anla\u015fmas\u0131 hakk\u0131nda konu\u015ftu. Bu anla\u015fman\u0131n bir kazan-kazan anla\u015fmas\u0131 oldu\u011funu vurgulayan Dr. Boms, anla\u015fmay\u0131 \u201cL\u00fcbnan ve \u00a0\u0130srail deniz yetki alanlar\u0131 s\u0131n\u0131r anla\u015fmas\u0131 di\u011fer bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l anla\u015fmalar i\u00e7in \u00f6nc\u00fc oldu\u201d s\u00f6zleriyle de\u011ferlendirdi.<\/p>\n

\u00d6te yandan Dr. Nir Boms, kendisine y\u00f6neltilen \u201cYak\u0131n bir gelecekte \u0130srail\u2019in L\u00fcbnan ile yapt\u0131\u011f\u0131 diplomasi tekni\u011fini \u00a0kullanarak KKTC ile deniz yetki alanlar\u0131 ile ilgili g\u00f6r\u00fc\u015fme yapabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor musunuz?\u201d sorusuna \u015fu \u015fekilde cevap verdi: \u00a0\u201cBu basit bir konu de\u011fil. Bu nedenle sadece KKTC ile de\u011fil b\u00f6lgedeki di\u011fer payda\u015flar\u0131n da kat\u0131l\u0131m\u0131yla enerji konusunda g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin yap\u0131lmas\u0131 kazan kazan sonucu yaratacakt\u0131r. KKTC \u00fczerinden boru hatlar\u0131yla \u0130srail\u2019e ek gaz g\u00f6nderilmesi kazan kazan senaryosu yaratacakt\u0131r.\u201d<\/p>\n

Yrd. Do\u00e7. Dr. B\u00fclent \u015eenses: \u201cAzerbaycan gaz\u0131, Kazakistan petol\u00fc ve tah\u0131l\u0131n\u0131n Orta Do\u011fu ile payla\u015f\u0131lmas\u0131 bu b\u00f6lgede ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 muhtemel sosyopolitik d\u00fczensizliklere engel olabilir. KKTC bu kaynaklar\u0131n Orta Do\u011fu\u2019ya aktar\u0131lmas\u0131 i\u00e7in en uygun adreslerden biridir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Emekli Dz. Kur. Alb. Yrd. Do\u00e7. Dr. B\u00fclent \u015eenses ise Do\u011fu Akdeniz\u2019deki enerji dengesine Rusya \u00fczerinden bakt\u0131. B\u00f6lgedeki dengeleri \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde de\u011fi\u015ftiren Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131na da de\u011finen Yrd. Do\u00e7. Dr. B\u00fclent \u015eenses, \u201cRusya Federasyonu\u2019nun siyasi hedeflerine ula\u015fmadan sava\u015f\u0131 sona erdirmesi imk\u00e2ns\u0131z g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Ayn\u0131 \u015fey Ukrayna i\u00e7in de ge\u00e7erli. Bu nedenle Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131n\u0131n k\u0131sa s\u00fcrede bitmeyece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir. \u00d6te yandan, Sava\u015f s\u00fcresince Rusya Federasyonu\u2019nun Ukrayna limanlar\u0131na uygulad\u0131\u011f\u0131 ablukay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesi beklenmelidir.\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, \u201cAzerbaycan gaz\u0131, Kazakistan petrol\u00fc ve tah\u0131l\u0131n\u0131n Orta Do\u011fu ile payla\u015f\u0131lmas\u0131 bu b\u00f6lgede ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 muhtemel sosyopolitik d\u00fczensizliklere engel olabilir. KKTC bu kaynaklar\u0131n Orta Do\u011fu\u2019ya aktar\u0131lmas\u0131 i\u00e7in en uygun adreslerden biridir\u201d ifadesini kullanan Yrd. Do\u00e7. Dr. B\u00fclent \u015eenses, \u201cPetrol\u00fcn klasik boru hatlar\u0131 ile tah\u0131l\u0131n ise pinomatik boru hatlar\u0131 ile KKTC \u00fczerinden \u0130srail ve Orta Do\u011fu Devletlerine aktar\u0131lmas\u0131yla, b\u00f6lge devletlerinin ekonomik ve sosyopolitik sorunlar\u0131 azalt\u0131labilinir.\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Prof. Dr. Hasan \u00dcnal: \u201cT\u00fcrkiye-M\u0131s\u0131r ili\u015fkileri tam olarak d\u00fczelmese bile M\u0131s\u0131r, deniz yetki alanlar\u0131n\u0131 belirlerken T\u00fcrk deniz yetki alanlar\u0131n\u0131 dikkate ald\u0131. Bu \u00f6nemli bir g\u00f6stergedir.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Maltepe \u00dcniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi ve KKTC Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Komitesi \u00fcyesi \u00a0Prof. Dr. Hasan \u00dcnal ise T\u00fcrkiye-M\u0131s\u0131r ili\u015fkilerine de\u011finerek, \u201cT\u00fcrkiye-M\u0131s\u0131r ili\u015fkileri tam olarak d\u00fczelmese bile M\u0131s\u0131r, deniz yetki alanlar\u0131n\u0131 belirlerken T\u00fcrk deniz yetki alanlar\u0131n\u0131 dikkate ald\u0131. Bu \u00f6nemli bir g\u00f6stergedir\u201d dedi. \u201c\u0130srail-T\u00fcrkiye ili\u015fkileri a\u00e7\u0131s\u0131ndan en kolay enerji transfer yolu \u0130srail-T\u00fcrkiye boru hatt\u0131d\u0131r\u201d diyen Prof. Dr. \u00dcnal, \u201c\u015eu anda Ankara\u2019n\u0131n hem Rusya Federasyonu, hem NATO hem de T\u00fcrki Cumhuriyetlerle ili\u015fkisi \u00e7ok iyi. Ayr\u0131ca T\u00fcrk ordusu \u015fu anda sava\u015f tecr\u00fcbesi olarak \u00e7ok iyi durumda. Bu nedenle \u00e7ok kutuplu d\u00fcnyada T\u00fcrk d\u0131\u015fi\u015fleri politikas\u0131 iyi bir \u00f6rnek halini alm\u0131\u015f durumda\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n

Prof. Dr. \u0130lyas Topsakal: \u201cT\u00fcrkiye ve T\u00fcrk Cumhuriyetleri, devam ettirebilecek k\u00f6kl\u00fc stratejiler uygulamal\u0131.\u201d\u00a0<\/strong><\/h3>\n

\u0130stanbul \u00dcniversitesi Edebiyat Fak\u00fcltesi Genel T\u00fcrk Tarihi Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. \u0130lyas Topsakal ise konferanstaki konu\u015fmas\u0131na \u201cBug\u00fcn, \u00f6zellikle Do\u011fu Akdeniz\u2019in d\u00fcnyadaki de\u011fi\u015fen enerji sekt\u00f6r\u00fcndeki yeri hakk\u0131nda bilgi al\u0131\u015fveri\u015fi yaparken bir yandan da Do\u011fu Akdeniz\u2019in \u00e7evresindeki \u00fclkelerin de neyi nas\u0131l kar\u015f\u0131layabilece\u011fini tart\u0131\u015faca\u011f\u0131z\u201d s\u00f6zleri ile ba\u015flad\u0131.<\/p>\n

D\u00fcnyan\u0131n b\u00fcy\u00fck bir d\u00fczensizli\u011fe do\u011fru gitti\u011fini s\u00f6yleyen Prof. Dr. \u0130lyas Topsakal, \u201cBu d\u00fczensizli\u011fi b\u00fcy\u00fck devletlerin her y\u0131l yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvenlik strateji belgelerinden takip edebiliyoruz\u201d dedi. \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin de 2023 y\u0131l\u0131nda kendi stratejisini yaratmas\u0131 gerekiyor\u201d ifadelerini kullanan Prof. Dr. \u0130lyas Topsakal, bu konu hakk\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan bahsederek \u201cBu konuda \u2018T\u00fcrkiye\u2019nin B\u00fcy\u00fck Stratejisi\u2019 ve \u2018T\u00fcrk Ku\u015fa\u011f\u0131\u2019 konulu \u00e7al\u0131\u015fmalar yapt\u0131k\u201d dedi.<\/p>\n

Do\u011fu Akdeniz meselesinin T\u00fcrkiye i\u00e7in, yeni d\u00fcnya i\u00e7erisinde \u00f6nemli bir k\u0131rm\u0131z\u0131 alan oldu\u011funu s\u00f6yleyen Prof. Dr. Topsakal, \u201cT\u00fcrkiye ve T\u00fcrk Cumhuriyetleri\u2019nin devam ettirebilecek k\u00f6kl\u00fc stratejiler uygulamas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum\u201d dedi.<\/p>\n

Dursun Y\u0131ld\u0131z: \u201cDo\u011fu Akdeniz ve Orta Do\u011fu\u2019daki iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkileri belirli bir noktada birle\u015fiyor ve siyasi gerilimler, sosyal e\u015fitsizlikler ve kaynaklara s\u0131n\u0131rl\u0131 eri\u015fim gibi zorluklar ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Konferansta, \u00a0\u201cDo\u011fu Akdeniz\u2019de artan su g\u00fcvenli\u011fi sorunlar\u0131\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir sunum ger\u00e7ekle\u015ftiren Su Politikalar\u0131 Derne\u011fi Kurucu \u00dcyesi ve Ba\u015fkan\u0131 Dursun Y\u0131ld\u0131z, \u201cDo\u011fu Akdeniz; hidrokarbon kaynaklar\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve i\u015fletilmesi, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve su g\u00fcvenli\u011fi, de\u011fi\u015fen b\u00f6lgesel jeopolitik dinamikler gibi baz\u0131 temek zoruluklarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n

Do\u011fu Akdeniz\u2019de iklim, jeopolitik, hidropolitik, enerji politikas\u0131 ve g\u00fcvenlik mimarisi gibi alanlarda dengelerin g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterdi\u011fini s\u00f6yleyen Dursun Y\u0131ld\u0131z, \u201cDo\u011fu Akdeniz, d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer yerle\u015fim yerlerinden daha h\u0131zl\u0131 \u0131s\u0131nan ve iklim olarak daha s\u0131cak b\u00f6lgesidir. Do\u011fu Akdeniz ve Orta Do\u011fu\u2019daki iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkileri belirli bir noktada birle\u015fiyor ve siyasi gerilimler, sosyal e\u015fitsizlikler ve kaynaklara s\u0131n\u0131rl\u0131 eri\u015fim gibi zorluklar ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n

Do\u011fu Akdeniz tarihinde su sorununun her zaman de\u011fi\u015fmez bir problem oldu\u011funu s\u00f6yleyen Dursun Y\u0131ld\u0131z, \u201cBu b\u00f6lgede s\u0131cakl\u0131k art\u0131\u015f\u0131n\u0131n d\u00fcnya ortalamas\u0131ndan y\u00fczde 20 daha fazla oldu\u011fu tahmin ediliyor. Artan t\u00fcketimle birlikte iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkileri alt\u0131nda, su g\u00fcvenli\u011fi ve g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi sorunlar\u0131 da y\u00fcksek miktarda kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n

Dr. Amit Mor: \u201c\u0130srail, T\u00fcrkiye\u2019ye satabilecek kadar gaza sahip de\u011fil.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Konferansta yer alan bir di\u011fer \u0130srailli enerji uzman\u0131 Dr. Amit Mor ise \u0130srail\u2019in b\u00f6lgedeki rol\u00fc ile ilgili \u00f6nemli a\u00e7\u0131klamalar yapt\u0131. Eco Energy CEO\u2019su da olan Dr. Mor, L\u00fcbnan ve \u0130srail aras\u0131nda imzalanan anla\u015fman\u0131n ABD sayesinde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ederek, yak\u0131n zamanda L\u00fcbnan\u2019a gaz sat\u0131\u015f\u0131na ba\u015flayacaklar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. T\u00fcrkiye\u2019ye gaz sat\u0131\u015f\u0131 yapamayacaklar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Dr. Mor, bunun nedenini ise \u0130srail\u2019in yeterli gaza sahip olmamas\u0131 olarak a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n

Emekli Tu\u011fgeneral Dr. \u00d6zg\u00fcr T\u00f6r: \u201cSadece enerjinin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 de\u011fil buradan \u00e7\u0131kar\u0131lan enerjinin g\u00fcvenle intikal ettirilmesi i\u00e7in de Do\u011fu Akdeniz\u2019deki sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gerekiyor.\u201d<\/strong><\/h3>\n

Emekli Tu\u011fgeneral Dr. \u00d6zg\u00fcr T\u00f6r ise Do\u011fu Akdeniz\u2019de hakkaniyetli bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u00f6nemine vurgu yaparak, \u201cSadece enerjinin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 de\u011fil buradan \u00e7\u0131kar\u0131lan enerjinin g\u00fcvenle intikal ettirilmesi i\u00e7in de Do\u011fu Akdeniz\u2019deki sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gerekiyor. Bu nedenle baz\u0131 \u00fclkelerin de hakkaniyet ve teknik konular \u00fczerinde durmas\u0131 gerekiyor. Bunu da bat\u0131daki meslekta\u015flar\u0131m\u0131za \u00e7ok iyi anlatmam\u0131z gerekiyor\u201d ifadelerini kulland\u0131<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi ev sahipli\u011finde d\u00fcnyadan 40 \u00fcniversitenin deste\u011fi ile d\u00fczenlenen \u201cK\u0131br\u0131s Sorunu: \u00c7evresel Zorluklar ve Enerji G\u00fcvenli\u011fi\u201d konferans\u0131nda 200\u2019e yak\u0131n kat\u0131l\u0131mc\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":166058,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[46,53],"tags":[106979,418,3885,232,5587],"views":43,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/166056"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=166056"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/166056\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/166058"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=166056"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=166056"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=166056"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}