{"id":154259,"date":"2022-04-15T13:19:14","date_gmt":"2022-04-15T10:19:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=154259"},"modified":"2022-04-15T13:19:49","modified_gmt":"2022-04-15T10:19:49","slug":"farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar\/","title":{"rendered":"(Turkish) Fark\u0131nda Olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z Tehlike: \u00c7ocuklara \u0130\u00e7erik \u00d6neren Algoritmalar"},"content":{"rendered":"<p class=\"qtranxs-available-languages-message qtranxs-available-languages-message-en\">Sorry, this entry is only available in <a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/154259\" class=\"qtranxs-available-language-link qtranxs-available-language-link-tr\" title=\"Turkish\">Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p><p><\/p>\n<h3><strong>ESET, teknoloji ve yapay zekan\u0131n geli\u015fmesi ile birlikte b\u00fcy\u00fcyen ama fark\u0131na varamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z riskli bir alana dikkat \u00e7ekti.<\/strong><\/h3>\n<p>\u00c7evrimi\u00e7i davran\u0131\u015flarla ba\u011flant\u0131l\u0131 <strong>zihinsel sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131<\/strong> d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde akla ilk gelen <strong>siber zorbal\u0131k<\/strong> olsa da \u00e7ok daha \u00fcrk\u00fct\u00fcc\u00fc ba\u015fka bir endi\u015fe konusu daha var;<strong> eri\u015fim<\/strong>.<strong> Arama motorlar\u0131,<\/strong> siber zorbal\u0131k kadar olmasa da<strong> zararl\u0131 olma potansiyeline sahip<\/strong>. Daha fazla ve g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte s\u00fcrekli yenilenen i\u00e7eri\u011fe sahip kaynaklara kolay eri\u015fim sa\u011fl\u0131yor. Arama motorlar\u0131, ki\u015fisel bilgisayarlar ve <strong><img loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-154261\" src=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar-1.jpg\" alt=\"\" width=\"320\" height=\"211\" srcset=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar-1.jpg 550w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar-1-300x197.jpg 300w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar-1-500x329.jpg 500w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/farkinda-olmadigimiz-tehlike-cocuklara-icerik-oneren-algoritmalar-1-76x50.jpg 76w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/>internet do\u011fas\u0131 gere\u011fi k\u00f6t\u00fc de\u011fil<\/strong>, ancak<strong> dikkatli olmay\u0131 gerektiriyor.<\/strong><\/p>\n<p>Bilgi i\u015flemdeki en b\u00fcy\u00fck ilerleme alanlar\u0131ndan biri <strong>arama motoru algoritmalar\u0131<\/strong> olsa da en \u00e7ok endi\u015fe duymam\u0131z gereken sorunlardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n k\u00f6kleri de bu algoritmalardad\u0131r. Arama motorlar\u0131n\u0131n daha fazla kullan\u0131lmas\u0131yla, arama motorlar\u0131n\u0131n tasar\u0131mlar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde <strong>derin \u00f6\u011frenme, konum<\/strong> ve <strong>daha fazla veri i\u015fleme g\u00fcc\u00fc<\/strong> etraf\u0131nda geli\u015fti. Bu kombinasyon onlar\u0131 daha g\u00fc\u00e7l\u00fc hale getirerek kullan\u0131c\u0131lar\u0131n istedikleri i\u00e7eri\u011fi bulmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rd\u0131. Ancak,<strong> istenmeyen<\/strong> veya<strong> zararl\u0131 i\u00e7eri\u011fin<\/strong> <strong>g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenme<\/strong> veya<strong> sorgulanma<\/strong> ve <strong>potansiyel<\/strong> olarak kullan\u0131c\u0131y\u0131<strong> rahats\u0131z etme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 da<\/strong> art\u0131rd\u0131. Bug\u00fcn <strong>Google gibi modern arama motorlar\u0131<\/strong> art\u0131k <strong>kendi kendini optimize ediyor.<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7o\u011fu \u00e7ocuk olan kullan\u0131c\u0131lar, <strong>t\u00fcm web&#8217;i<\/strong> her zaman ellerinin alt\u0131nda bulunduruyor. Bu, ayn\u0131 zamanda uygunsuz veya <strong>zararl\u0131 i\u00e7eri\u011fe eri\u015fme<\/strong> veya bu i\u00e7eri\u011fi alma potansiyelinin de \u00e7ok y\u00fcksek oldu\u011fu anlam\u0131na geliyor. <strong>\u0130nternet \u00e7e\u015fitli gruplara<\/strong> ve <strong>topluluklara<\/strong> bir araya gelme ve etkilerini <strong>iyi<\/strong> ve <strong>k\u00f6t\u00fc<\/strong> y\u00f6nde <strong>\u00f6l\u00e7eklendirme f\u0131rsat\u0131<\/strong> veren geni\u015f bir yerdir.<\/p>\n<h3><strong>Yak\u0131n\u0131n\u0131zdaki k\u00fct\u00fcphane de\u011fil<\/strong><\/h3>\n<p>Bir veri ba\u015fka bir veriye y\u00f6nlendirebilir ve <strong>re\u015fit olmayan<\/strong> bir<strong> \u00e7ocuk<\/strong> veya bir <strong>yeti\u015fkin<\/strong>, kendisi i\u00e7in <strong>zararl\u0131 olabilecek<\/strong> i\u00e7eri\u011fe rastlayabilir, b\u00f6yle bir <strong>i\u00e7erikle ilgilenebilir<\/strong> veya bu i\u00e7eri\u011fi kas\u0131tl\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilir. Bu, ilk arama motorlar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131ndan beri var olan bir sorundur. Fakat bu sorun, riskli i\u00e7erik <strong>sosyal medyada, \u00e7evrim i\u00e7i forumlarda, web sitelerinde<\/strong> ve<strong> reklamlarda<\/strong> kolayca bulunabildi\u011fi i\u00e7in<strong> giderek b\u00fcy\u00fcd\u00fc.\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Kullan\u0131c\u0131lara daha iyi hizmet verebilmek i\u00e7in arama motorlar\u0131 ve sosyal medya, tahmine dayal\u0131 aramay\u0131 kullanmaya ve bundan para kazanmaya ba\u015flad\u0131; bu nedenle, arama motorlar\u0131n\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 algoritmalar aranan i\u00e7eri\u011fi bulman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra \u00f6nerilerde de bulunmaya ba\u015flad\u0131. B\u00fcy\u00fck sosyal platformlar ve arama \u015firketleri, bu geli\u015fmeleri \u00f6rne\u011fin reklamlar yoluyla <strong>k\u00e2r sa\u011flamak<\/strong> ve ayn\u0131 zamanda (yapay olarak)<strong> ilgi alanlar\u0131n\u0131 geni\u015fletme<\/strong> potansiyeline sahip kullan\u0131c\u0131lar\u0131 <strong>&#8220;beslemek&#8221;<\/strong> i\u00e7in kullan\u0131r. Bu \u015fekilde, arama davran\u0131\u015f\u0131, kullan\u0131c\u0131lara <strong>&#8220;sizin i\u00e7in&#8221;<\/strong> veya<strong> &#8220;\u00f6nerilen&#8221;<\/strong> sayfalarla ilgili bilgi verir. Bu durum \u00f6zellikle ilgi alanlar\u0131 ve ki\u015filikleri tam olarak olu\u015fmam\u0131\u015f olan<strong> \u00e7ocuklar<\/strong> ve <strong>gen\u00e7 yeti\u015fkinler<\/strong><u>,<\/u> i\u00e7in sorun olabilir. Bu model ayn\u0131 zamanda \u00e7ocuklar\u0131n ve ilgi alanlar\u0131n\u0131n,<strong> o s\u0131rada<\/strong> ve <strong>ileride paraya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme<\/strong> i\u00e7in kullan\u0131lmas\u0131na neden olur.<\/p>\n<h3><strong>Ebeveynler tehlikenin fark\u0131nda olmal\u0131<\/strong><\/h3>\n<p><strong>Ebeveynler<\/strong> ve <strong>e\u011fitimciler<\/strong>,<strong> re\u015fit olmayan<\/strong> \u00e7ocuklar\u0131 <strong>\u00e7evrim i\u00e7i ortamda<\/strong> bekleyen tehlikelerin fark\u0131nda olmal\u0131 ve onlara yard\u0131mc\u0131 olacak kadar e\u011fitimli olmal\u0131d\u0131r. <strong>Sosyal sorunlar<\/strong> ve <strong>teknoloji<\/strong>, durdurulmas\u0131 zor oldu\u011fu bir noktaya geldi. <strong>Algoritmalar<\/strong>, kullan\u0131c\u0131lara ho\u015flanabileceklerini ve etkile\u015fimde bulunabileceklerini hesaplad\u0131klar\u0131 i\u00e7eri\u011fi getirmek i\u00e7in durmaks\u0131z\u0131n \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bu nedenle <strong>\u00e7ocuklar\u0131, hen\u00fcz re\u015fit olmayanlar\u0131<\/strong> ve <strong>kendimizi korumak<\/strong> i\u00e7in \u00e7ok dikkatli olmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<h3><strong>Tehlikenin \u00f6n\u00fcne nas\u0131l ge\u00e7ilebilir\u00a0<\/strong><\/h3>\n<p>\u00c7ocuklar internette vakit ge\u00e7irirken tamamen denetimsiz kalmamal\u0131lar. \u00c7ocuklar\u0131n \u00e7evrimi\u00e7i davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 <strong>Ebeveyn Kontrol ara\u00e7lar\u0131<\/strong> ile takip edebilirsiniz. \u00c7ocu\u011funuzun belirli uygulamalara ve web sitelerine ne kadar s\u00fcreyle eri\u015febilece\u011fine ili\u015fkin kurallar getirmenin yan\u0131 s\u0131ra <strong>PC&#8217;ler<\/strong> ve benzer \u015fekilde mobil cihazlar i\u00e7in belirli i\u00e7erik t\u00fcrlerini ve <strong>URL&#8217;leri<\/strong> de engelleyebilirsiniz.<\/p>\n<p>Web siteleri <strong>anahtar kelimelere<\/strong> g\u00f6re kategorilere ayr\u0131labildi\u011finden, <strong>Web Korumas\u0131<\/strong> \u00e7ocu\u011funuzun ya\u015f grubu i\u00e7in uygun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc kategorileri engeller. Android cihazlarda, arama motoru sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 filtreleyen bir <strong>G\u00fcvenli Arama<\/strong> \u00f6zelli\u011fi sayesinde arama motorlar\u0131n\u0131n \u00e7ocu\u011funuza g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemeye haz\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131 <strong>uygunsuz i\u00e7erik \u00f6nermesinden<\/strong> kurtulabilirsiniz.<\/p>\n<h3><strong>\u00c7ocuklarla mutlaka konu\u015fun, ileti\u015fim i\u00e7erisinde olun<\/strong><\/h3>\n<p><strong>Ebeveyn kontrol\u00fc<\/strong> kullan\u0131lsa bile anne babalar\u0131n \u00f6nemli bir g\u00f6revi daha var: kendilerini <strong>web<\/strong>&#8216;deki i\u00e7erik hakk\u0131nda<strong> e\u011fitmek<\/strong> ve<strong> \u00e7ocuklarla \u00e7evrimi\u00e7i<\/strong> ve <strong>\u00e7evrimd\u0131\u015f\u0131<\/strong> d\u00fcnya hakk\u0131nda<strong> d\u00fczenli sohbetler<\/strong> yapmak. \u00c7ocuklarla konu\u015fmak, kendilerini korumalar\u0131 i\u00e7in onlara sa\u011flanabilecek en iyi ara\u00e7lardan biridir. <strong>\u00c7ocuklar<\/strong> ve<strong> re\u015fit olmayanlar, sayg\u0131 g\u00f6rmeyi<\/strong> ve onlar hakk\u0131nda veya onlar i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z <strong>se\u00e7imlerle ilgili e\u011fitilmeyi<\/strong> hak ediyor. Onlarla \u00e7evrim i\u00e7i davran\u0131\u015flar\u0131 hakk\u0131nda konu\u015fmak, <strong>mahremiyetlerini ihlal<\/strong> ediyormu\u015fuz gibi hissetmelerine neden olabilir, bu nedenle <strong>duyarl\u0131 olun<\/strong> ve <strong>duyulduklar\u0131n\u0131<\/strong> ve <strong>anla\u015f\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131<\/strong> hissettiklerinden emin olun.<\/p>\n<p>\u00c7ocuklar\u0131n <strong>\u00e7evrimi\u00e7i g\u00fcvenli\u011fiyle<\/strong> ilgili daha fazla bilgi almak i\u00e7in: <a href=\"https:\/\/saferkidsonline.eset.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">saferkidsonline.eset.com<\/a> adresini ziyaret edebilirsiniz.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. ESET, teknoloji ve yapay zekan\u0131n geli\u015fmesi ile birlikte b\u00fcy\u00fcyen ama fark\u0131na varamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z riskli bir alana dikkat \u00e7ekti. \u00c7evrimi\u00e7i davran\u0131\u015flarla ba\u011flant\u0131l\u0131 zihinsel sa\u011fl\u0131k [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":154262,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[53,157],"tags":[102696,102697,100493,102699,16303,65918,102698,36111],"views":86,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/154259"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=154259"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/154259\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/154262"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=154259"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=154259"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=154259"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}