{"id":150688,"date":"2022-02-10T14:23:01","date_gmt":"2022-02-10T11:23:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=150688"},"modified":"2022-02-10T14:24:18","modified_gmt":"2022-02-10T11:24:18","slug":"elektrik-zamlarinin-geri-alinmasinin-tek-yolu-maliyet-bazli-tarifeye-gecis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/elektrik-zamlarinin-geri-alinmasinin-tek-yolu-maliyet-bazli-tarifeye-gecis\/","title":{"rendered":"(Turkish) Elektrik Zamlar\u0131n\u0131n Geri Al\u0131nmas\u0131nda Tek Yol ‘Maliyet Bazl\u0131 Tarife’ye Ge\u00e7i\u015f"},"content":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p>

<\/p>\n

Vatanda\u015flar elektrik faturalar\u0131ndan \u015fik\u00e2yet ederken zamlardan en \u00e7ok etkilenen grup esnaf ve i\u015f yerleri oldu. Zira en y\u00fcksek elektrik fiyatland\u0131rmas\u0131 uzun s\u00fcredir i\u015f yerlerine uygulan\u0131yordu. E<\/strong>lektrik tedarik\u00e7ileri kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma ve de\u011fi\u015ftirme sitesi\u00a0<\/strong>EnCazip.com, Avrupa \u00fclkelerindeki \u00f6rnekleri de de\u011ferlendirerek \u00fclkemiz elektrik piyasas\u0131ndaki fiyatland\u0131rma sistemi i\u00e7in en cazip ve en dengeli y\u00f6ntemin t\u00fcm abone gruplar\u0131nda maliyet bazl\u0131 tarifeye ge\u00e7i\u015f olaca\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 analizlerle aktard\u0131.<\/strong><\/h2>\n

“2016 y\u0131l\u0131ndaki sisteme geri d\u00f6n\u00fc\u015f de\u011ferlendirilmeli”<\/strong><\/h3>\n

Elektrik fiyatlar\u0131ndaki art\u0131\u015flar dikkat \u00e7ekerken elektrik piyasas\u0131n\u0131n sorunlar\u0131n\u0131n 2017 y\u0131l\u0131ndan beri d\u00fczelmedi\u011fi enerji piyasas\u0131 oyuncular\u0131<\/strong> taraf\u0131ndan ifade ediliyor. Benzer sorunlar \u00f6zellikle son d\u00f6nemin \"\"makroekonomik verilerinde de g\u00f6r\u00fclebiliyor. Ancak 2016 y\u0131l\u0131 ve \u00f6ncesindeki durumun hem enerji piyasas\u0131 hem de genel ekonomi a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze k\u0131yasla daha iyi oldu\u011fu da \u00f6ne \u00e7\u0131kan g\u00f6r\u00fc\u015fler aras\u0131nda. Ekonomik veriler de bu g\u00f6r\u00fc\u015fleri destekler nitelikte. Elektrik fiyatland\u0131rmalar\u0131nda 2016 y\u0131l\u0131nda uygulanan sistemin<\/strong> yeniden g\u00fcndeme gelmesi gerekti\u011fini belirten enerji ekonomisti ve encazip.com’un kurucusu<\/em> \u00c7a\u011fada K\u0131r\u0131m, “2016 y\u0131l\u0131ndaki elektrik fiyatland\u0131rmalar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda sanayi ve tar\u0131msal abone gruplar\u0131n\u0131n di\u011fer abone gruplar\u0131na g\u00f6re daha d\u00fc\u015f\u00fck fiyattan elektrik kulland\u0131\u011f\u0131 ve b\u00f6ylece enflasyon ba\u015fta olmak \u00fczere t\u00fcm makroekonomik verilerde g\u00f6rece olumlu seyir g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Di\u011fer taraftan ev ve i\u015f yeri elektrik fiyatlar\u0131n\u0131n birbirine e\u015fit olmas\u0131 daha adil ve hakkaniyetli bir fiyatland\u0131rma olarak dikkat \u00e7ekiyor. Dengelerin de\u011fi\u015fmesiyle birlikte 2022 y\u0131l\u0131nda i\u015f yerleri evlerden y\u00fczde 138<\/strong>, sanayi \u00fcreticileri ise y\u00fczde 110<\/strong> daha y\u00fcksek fiyattan elektrik t\u00fcketiyor. Artan \u00fcretici<\/strong> ve i\u015f yeri<\/strong> maliyetleri haliyle i\u011fneden ipli\u011fe t\u00fcm t\u00fcketici \u00fcr\u00fcnlerine yans\u0131yor”<\/em> dedi. 2016 y\u0131l\u0131nda \u00fclkemizde olan \u00fcreticiye daha ucuz elektrik kulland\u0131rma<\/strong> stratejisinin Avrupa’da da uygulanmakta oldu\u011funu ve b\u00f6ylece Avrupa \u00fclkelerinin ekonomilerinin daha g\u00fc\u00e7l\u00fc hale geldi\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen K\u0131r\u0131m, s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle devam etti:<\/span><\/p>\n

“Avrupa’da yap\u0131lan ve 2016 y\u0131l\u0131na kadar bizde de ge\u00e7erli olan \u00fcretici<\/strong> ve i\u015f yerlerine<\/strong> daha ucuz elektrik uygulamas\u0131<\/strong>n\u0131n t\u00fcm ekonomiye etkisi olduk\u00e7a olumluydu. Ancak bu durum daha sonra de\u011fi\u015fti ve evlerin elektrik fiyat\u0131<\/strong> di\u011fer abone gruplar\u0131n\u0131n fiyatlar\u0131n\u0131n \u00e7ok y\u00fckse\u011fe \u00e7\u0131kmas\u0131 pahas\u0131na d\u00fc\u015f\u00fck tutuldu. Bu durum ilk bak\u0131\u015fta ev t\u00fcketicilerinin lehineymi\u015f gibi alg\u0131lansa da asl\u0131nda y\u00fcksek \u00fcretici fiyat\u0131, t\u00fcm \u00fcr\u00fcnlerin fiyat\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve vatanda\u015flar\u0131n daha y\u00fcksek maliyetlerle kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Hem Avrupa<\/strong> \u00f6rnekleri hem de \u00fclkemizdeki tecr\u00fcbeler g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in 2016 y\u0131l\u0131ndaki sisteme geri d\u00f6n\u00fc\u015f<\/strong> mutlaka de\u011ferlendirilmeli.”<\/em><\/p>\n

“Piyasa maliyetleri bazl\u0131 tarifeye ge\u00e7ilmeli”<\/strong><\/h3>\n

Piyasa maliyetleri<\/strong> bazl\u0131 tarifeye ge\u00e7ilmesinin ise t\u00fcm aboneler i\u00e7in k\u0131sa vadede<\/strong> sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zece\u011fini belirten K\u0131r\u0131m, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/span><\/p>\n

“Elektrik piyasas\u0131nda<\/strong> mevcutta y\u00fcksek t\u00fcketimli kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in uygulanan ve son kaynak tedarik tarifesi<\/strong> ad\u0131 verilen uygulamayla elektrik zamm\u0131<\/strong> konusu tamamen ortadan kalkm\u0131\u015f durumda. Uygulama ile t\u00fcketici elektrik fiyatlar\u0131<\/strong>, elektrik piyasas\u0131nda olu\u015fan maliyetlere g\u00f6re belirleniyor ve b\u00f6ylelikle t\u00fcketicilerin ve \u00fcreticilerin maksimum fayda elde etmesi<\/strong> sa\u011flan\u0131rken hakkaniyetli olan bu sistemdeki kullan\u0131c\u0131lar\u0131n elektrik zamm\u0131na tepkisi<\/strong> de olmuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc fiyatlar devlet taraf\u0131ndan de\u011fil serbest piyasa<\/strong> taraf\u0131ndan belirleniyor. Di\u011fer yandan halihaz\u0131rda devletin piyasa taraf\u0131nda d\u00fczenleyici<\/strong> ve denetleyici rol\u00fc<\/strong> devam ediyor ve \u00f6rne\u011fin piyasada tavan fiyat uygulamas\u0131<\/strong> yap\u0131larak maliyetlerin fahi\u015f bi\u00e7imde y\u00fckselmesi \u00f6nleniyor. Bu yap\u0131da tedarik\u00e7i de\u011fi\u015ftirmemi\u015f t\u00fcketicilere uygulanacak fiyat, piyasa fiyatlar\u0131n\u0131n \u00fczerine hakkaniyete uygun bir marj eklenerek belirleniyor. \u015eayet bu y\u00f6ntem t\u00fcm t\u00fcketicilere uygulanm\u0131\u015f olsayd\u0131 i\u015f yerleri ocak ay\u0131 fiyatlar\u0131na g\u00f6re y\u00fczde 45<\/strong>, sanayici y\u00fczde 28<\/strong>, evlerdeki y\u00fcksek kademe tarifesindeki t\u00fcketiciler ise y\u00fczde 20<\/strong> daha d\u00fc\u015f\u00fck fiyattan elektrik kullanacakt\u0131. Y\u00fcksek t\u00fcketimli t\u00fcketicilere yap\u0131lan bu uygulaman\u0131n evler de dahil t\u00fcm abone gruplar\u0131na uygulanmas\u0131 k\u0131sa vadede t\u00fcm sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zecek, serbest piyasa dinamiklerinin d\u00fczg\u00fcn i\u015flemesiyle orta<\/strong> ve uzun vadede<\/strong> ise fiyatlar\u0131n ciddi anlamda<\/strong> ucuzlamas\u0131 s\u00f6z konusu olacak.”<\/em><\/p>\n

“E\u00dcA\u015e fiyatlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck ancak alg\u0131s\u0131 yanl\u0131\u015f”<\/strong><\/h3>\n

Elektrik \u00dcretim Anonim \u015eirketi<\/strong>‘nin (E\u00dcA\u015e) 21 g\u00f6revli tedarik \u015firketine yapt\u0131\u011f\u0131 elektrik sat\u0131\u015f\u0131n\u0131n fiyatlar\u0131yla<\/strong> ilgili de konu\u015fan K\u0131r\u0131m, “Tart\u0131\u015fma konusu olan uygulamalardan bir di\u011feri de kamuya ait E\u00dcA\u015e santrallerinden<\/strong> yap\u0131lan ucuz fiyata sat\u0131\u015flar<\/strong>. Mevcut uygulamaya g\u00f6re piyasa elektrik maliyetleri 1,1 TL<\/strong>‘yken E\u00dcA\u015e santrallerinden elektrik 0,32 TL<\/strong>‘ye 21 g\u00f6revli tedarik \u015firketine sat\u0131l\u0131yor. Her ne kadar bu uygulama ile bu 21 \u015firkete di\u011fer elektrik tedarik\u00e7ileri i\u00e7in haks\u0131z rekabet<\/strong> olu\u015ftursa da E\u00dcA\u015e santrallerinin toplam elektrik \u00fcretimine katk\u0131s\u0131 yaln\u0131zca y\u00fczde 18<\/strong>. Dolay\u0131s\u0131yla E\u00dcA\u015e santrallerinden<\/strong> yap\u0131lan sat\u0131\u015f\u0131n farkl\u0131 bir \u015fekilde yap\u0131lmas\u0131 da elektrik ihtiyac\u0131n\u0131n sadece \u00e7ok az bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc kar\u015f\u0131layabilecek durumda, bu da zaten hemen hemen d\u00fc\u015f\u00fck kademeli mesken tarifesi<\/strong>ndeki t\u00fcketime kar\u015f\u0131l\u0131k geliyor.”<\/em> dedi.<\/p>\n

“Serbest piyasa t\u00fcketiciler i\u00e7in bir nimettir”<\/strong><\/h3>\n

Elektrik piyasas\u0131ndaki serbestle\u015fme<\/strong> ve \u00f6zelle\u015ftirmenin temelleri<\/strong> 1980’li y\u0131llarda at\u0131lm\u0131\u015f olsa da ger\u00e7ek serbestle\u015fme ve \u00f6zelle\u015ftirme, 57. T\u00fcrkiye H\u00fck\u00fcmeti Bakanlar Kurulu<\/strong> taraf\u0131ndan 08 Aral\u0131k 2000<\/strong> tarihinde al\u0131nan kararla T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi<\/strong>‘ne sunulan gerek\u00e7esinin akabinde 20 \u015eubat 2001<\/strong>‘de TBMM’de kabul edilen 4628 say\u0131l\u0131 Elektrik Piyasas\u0131 Kanunu<\/strong> ile ger\u00e7ekle\u015fti. Piyasan\u0131n serbestle\u015fmesiyle birlikte gerek elektrik \u00fcretimi taraf\u0131nda gerekse de di\u011fer teknik ve teknik olmayan alanlarda sermaye giri\u015fi a\u00e7\u0131ld\u0131 ve piyasa kurulu g\u00fc\u00e7 a\u00e7\u0131s\u0131ndan geride kalan 20 y\u0131lda y\u00fczde 224<\/strong> b\u00fcy\u00fcd\u00fc. Elektrik piyasas\u0131n\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesi<\/strong> konusundaki tart\u0131\u015fmalarla ilgili olarak g\u00f6r\u00fc\u015flerini a\u00e7\u0131klayan K\u0131r\u0131m, “Elektrik piyasas\u0131n\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesi<\/strong> konusunu art\u0131k tart\u0131\u015fmaya a\u00e7maya gerek yok. Zira \u00fczerinden en az 20 y\u0131l<\/strong> ge\u00e7mi\u015f durumda. \u015eu anda odaklan\u0131lmas\u0131 gereken nokta serbest piyasa ko\u015fullar\u0131n\u0131n<\/strong> en iyi \u015fekilde nas\u0131l sa\u011flanabilece\u011fidir. Serbest piyasa ko\u015fullar\u0131n\u0131n tam anlam\u0131yla i\u015flemesi ile rekabet a\u00e7\u0131l\u0131r<\/strong> ve t\u00fcketiciler minimum fiyatla<\/strong> maksimum fayday\u0131 al\u0131r. G\u00f6r\u00fc\u015flerimizi ge\u00e7mi\u015f \u00fczerinden de\u011fil mevcut sistemi nas\u0131l iyile\u015ftirebilece\u011fimiz \u00fczerinden dile getirmemiz, t\u00fcketiciler a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok daha faydal\u0131 olacakt\u0131r.”<\/em> dedi.<\/p>\n

“\u00c7\u00f6z\u00fcm maliyet bazl\u0131 tarifede”<\/strong><\/h3>\n

Serbest piyasa dinamiklerinin m\u00fcdahalelerle bozulaca\u011f\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek faydan\u0131n m\u00fcdahalesiz ama denetim alt\u0131nda tutulan bir piyasa ile elde edilebilece\u011fini vurgulayan K\u0131r\u0131m, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/span><\/p>\n

“Mevcut tarife yap\u0131s\u0131, hem maliyetleri esnaf ve sanayicinin s\u0131rt\u0131na y\u00fckl\u00fcyor hem de t\u00fcketicinin piyasaya kat\u0131lmas\u0131n\u0131 engelliyor. Elektrik faturalar\u0131n\u0131 g\u00fcndemimizden d\u00fc\u015f\u00fcrmenin tek yolu evler dahil t\u00fcm abone gruplar\u0131 i\u00e7in maliyet bazl\u0131 tarifeye ge\u00e7mek, \u015fayet bir s\u00fcbvansiyon gerekiyorsa bunu \u00fcretim ve ihracat yapan t\u00fcketicilere sa\u011flamakt\u0131r. Bu \u015fekilde t\u00fcketiciler, kulland\u0131\u011f\u0131 enerjinin ger\u00e7ek maliyetini \u00f6dedi\u011fini anlayarak ya\u015fanan fiyat art\u0131\u015flar\u0131na kar\u015f\u0131 daha az hassasiyet g\u00f6sterirler. Di\u011fer taraftan d\u00fc\u015f\u00fck kademeli t\u00fcketiciler i\u00e7in elektrik fiyat\u0131 ucuz tutularak dar gelirli t\u00fcketicilerin rahat etmesi sa\u011flanabilir. Bu y\u00f6ntem i\u00e7in de E\u00dcA\u015e’\u0131n kapasitesi yeterli olur ve alt kademe elektrik fiyat\u0131 daha da d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclebilir.”<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. Vatanda\u015flar elektrik faturalar\u0131ndan \u015fik\u00e2yet ederken zamlardan en \u00e7ok etkilenen grup esnaf ve i\u015f yerleri oldu. Zira en y\u00fcksek elektrik fiyatland\u0131rmas\u0131 uzun s\u00fcredir […]<\/p>\n","protected":false},"author":19,"featured_media":150695,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[51,53],"tags":[100871,6535,100870,100865,1451,100869,26353,5075,1033,100868,83242,100866,100864,13905,100867],"views":158,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150688"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/19"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=150688"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150688\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/150695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=150688"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=150688"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=150688"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}