{"id":130648,"date":"2021-03-05T12:57:03","date_gmt":"2021-03-05T09:57:03","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=130648"},"modified":"2021-03-05T12:57:39","modified_gmt":"2021-03-05T09:57:39","slug":"ekran-bagimligindan-kurtulusun-yolu-dijital-detoks","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/ekran-bagimligindan-kurtulusun-yolu-dijital-detoks\/","title":{"rendered":"(Turkish) Ekran Ba\u011f\u0131ml\u0131\u011f\u0131ndan Kurtulu\u015fun Yolu: ‘Dijital Detoks'"},"content":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p>

<\/p>\n

\u00c7a\u011f\u0131m\u0131z gere\u011fi teknolojiyle olan ili\u015fkimiz her ge\u00e7en g\u00fcn art\u0131yor. Telefonla dakikalarca g\u00f6r\u00fc\u015fme yap\u0131yor, hi\u00e7 gitmedi\u011fimiz bir adresi telefondaki programla kolayca bulabiliyor, sosyal medyadan okul y\u0131llar\u0131ndaki arkada\u015flar\u0131m\u0131zla ilgili bilgi sahibi olabiliyor hatta \u00f6\u011fretmene gereksinim duymadan bir uygulamayla yabanc\u0131 dil \u00f6\u011frenebiliyoruz. Dijital d\u00fcnya g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor ve insanlar\u0131 mutlu ediyor ama dijital ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k da stres ve depresyona yol a\u00e7abiliyor.<\/h1>\n

Maltepe \u00dcniversitesi Hastanesi Psikiyatri Anabilim Dal\u0131 ve AMATEM Birimi Dr. \u00d6\u011fretim \u00dcyesi<\/em> Hidayet Ece \u00c7elik<\/strong>, insanlar\u0131n dijital cihazlarda ge\u00e7irdi\u011fi s\u00fcre artarken<\/strong>, fark\u0131nda olmadan i\u015f, arkada\u015f <\/strong>ve ailelerine<\/strong> daha az zaman ay\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Bir s\u00fcre sonra bu dijital cihazlar\u0131ndan \"\"k\u0131sa s\u00fcre uzakla\u015f\u0131lsa bile s\u0131k\u0131nt\u0131 hissi, gerginlik, sinirlilik<\/strong> gibi bir\u00e7ok psikolojik<\/strong> ve fiziksel belirti<\/strong> ya\u015fanabildi\u011fini belirten ve dijital ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa dikkat \u00e7eken \u00c7elik, \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/span><\/p>\n

\u201cKi\u015finin interneti ya da dijital cihazlar\u0131 kullanmaktan kendini al\u0131koyamamas\u0131, bununla ilgili kontrol\u00fcn\u00fc kaybetmesi, bu nedenle i\u015f, okul, ev gibi \u00e7e\u015fitli alanlarda<\/strong> sorumluluklar\u0131n\u0131 aksatmas\u0131, bu durumun toplumsal ya da ki\u015filer aras\u0131 sorunlara neden olmas\u0131, teknolojik cihazlardan uzak kald\u0131\u011f\u0131nda s\u0131k\u0131nt\u0131 hissi, gerginlik, sinirlilik<\/strong> gibi \u00e7e\u015fitli yoksunluk belirtileri ya\u015famas\u0131, bu cihazlar\u0131 kullanmaya y\u00f6nelik yo\u011fun bir istek duymas\u0131, cihaz ba\u015f\u0131nda<\/strong> ya da internette planlad\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok daha uzun zaman ge\u00e7irmesi<\/strong>, uzak kalmak i\u00e7in \u00e7ok \u00e7aba harcamas\u0131 durumu dijital ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131kt\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n

GER\u00c7EKL\u0130KTEN UZAKLA\u015eMA, UYKU BOZUKLU\u011eU<\/h2>\n

Teknoloji ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131<\/strong> olan bir ki\u015finin sosyal medyada<\/strong> tamamen sanal kimli\u011fiyle<\/strong> var olan bir ki\u015finin ger\u00e7eklikten uzakla\u015fabilece\u011fini belirten \u00c7elik, g\u00fcn\u00fcn \u00f6nemli k\u0131sm\u0131n\u0131 internette<\/strong> ya da dijital cihazlarla<\/strong> ge\u00e7irme e\u011filimi olan baz\u0131 ki\u015filerin ise uyku bozuklu\u011fu, v\u00fccut a\u011fr\u0131lar\u0131, anksiyete, depresif belirtiler<\/strong> gibi \u00e7e\u015fitli psikolojik<\/strong> ve fiziksel belirtiler<\/strong> ya\u015fayabildi\u011fini vurguluyor. Sosyal \u00e7evresine veya i\u015fine yeteri kadar zaman ay\u0131ramad\u0131\u011f\u0131ndan insanlar aras\u0131 ili\u015fkilerde sorunlar<\/strong> ya da i\u015f kay\u0131plar\u0131 g\u00f6r\u00fclebildi\u011fini<\/strong> belirten \u00c7elik, teknolojik aletlerin faydalar\u0131n\u0131n<\/strong> yan\u0131 s\u0131ra ki\u015fide bedensel ve ruhsal olarak olumsuzluklara<\/strong> da neden oldu\u011funu da s\u00f6yl\u00fcyor. Dr. \u00c7elik, insanlar\u0131 dijital ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa g\u00f6t\u00fcren s\u00fcreci \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:<\/span><\/p>\n

\u201cV\u00fccudumuzda stres hormonu<\/strong> olan kortizol\u00fcn artmas\u0131<\/strong> ba\u015fta kardiyovask\u00fcler hastal\u0131klar<\/strong> olmak \u00fczere bir\u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131n tetikleyicisi olabilir. Mavi \u0131\u015f\u0131k nedeniyle<\/strong> hormonlar\u0131m\u0131z\u0131n sal\u0131n\u0131m\u0131 bozulabiliyor. Bu da uyku bozuklu\u011fu, halsizlik, yorgunluk, dikkat da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131<\/strong> gibi belirtilerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na sebep oluyor. Sosyal medyada<\/strong> olu\u015fturulan sahte kimlikler<\/strong> bir s\u00fcre sonra anksiyete, depresif belirtiler gibi \u00e7e\u015fitli psikiyatrik sorunlara<\/strong> yol a\u00e7abiliyor. \u00d6zellikle \u00e7ocuk ve ergenlerde olumsuz kimlik geli\u015fimi, yaln\u0131zla\u015fma, yabanc\u0131la\u015fma, davran\u0131\u015f sorunlar\u0131<\/strong> ve \u00e7e\u015fitli toplumsal olaylara<\/strong> duyars\u0131zla\u015fma gibi belirtilere sebep olabiliyor.\u201d<\/em><\/p>\n

D\u0130J\u0130TAL ARINMAYA \u0130HT\u0130YA\u00c7 VAR<\/h2>\n

Teknolojik cihazlardan tamam\u0131yla uzakla\u015fmak<\/strong> ve kullanmaman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131<\/strong> s\u00f6yleyen \u00c7elik, dijital detoksun teknoloji<\/strong> ile kurulan ili\u015fkinin fark\u0131na var\u0131p, bu ili\u015fkideki rol\u00fcm\u00fcz\u00fc aktif olarak yeniden belirlememiz anlam\u0131na geldi\u011fini belirterek, dijital detoksla, teknolojik aletlerle ba\u011f\u0131 tam olarak kesmeden, ya\u015famdaki etkilerinin en aza indirilmesinin<\/strong> hedeflendi\u011fine dikkat \u00e7ekiyor. \u00c7elik, b\u00f6ylece ki\u015filerin kendilerine<\/strong> ve \u00e7evresindekilere<\/strong> ay\u0131rd\u0131klar\u0131 zaman\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131, dikkatlerini daha iyi toplad\u0131klar\u0131n\u0131, uykular\u0131n\u0131n daha d\u00fczenli oldu\u011funu, \u00f6zsayg\u0131lar\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131<\/strong> vurguluyor.<\/p>\n

D\u0130J\u0130TAL DETOKSTA NELER YAPILAB\u0130L\u0130R?<\/h2>\n

Dr. \u00c7elik, ki\u015finin ihtiyac\u0131 ve isteklerine g\u00f6re de\u011fi\u015febilen dijital detoksun nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131 konusunda \u015fu \u00f6nerilerde bulunuyor:<\/span><\/p>\n

– Tek bir sosyal medya platformundan ayr\u0131lmak<\/strong> veya bu alana belirli s\u00fcreler ay\u0131rmak<\/strong> \u015feklinde olabildi\u011fi gibi, t\u00fcm teknolojik cihazlardan uzakla\u015fma<\/strong> \u015feklinde de uygulanabilir.<\/p>\n

– Sosyal medya uygulamalar\u0131<\/strong>n\u0131n bildirimleri<\/strong> kapat\u0131labilir, bu platformlarda ge\u00e7irilen s\u00fcre, \u00e7e\u015fitli uygulamalarla<\/strong> kontrol edilebilir.<\/p>\n

– Ki\u015finin daha \u00e7ok ne zaman teknolojik cihazlar\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zlemlemesiyle, gereksiz oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc zamanlarda cihazlar kapat\u0131labilir<\/strong> ya da uzakla\u015ft\u0131r\u0131labilir.<\/strong><\/p>\n

– Bu uygulamalar sonucunda ortaya \u00e7\u0131kan bo\u015f zamanlar \u00e7e\u015fitli aktivitelerle<\/strong> doldurulabilir.<\/p>\n

– Teknoloji ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131nda yatan s\u00fcre\u00e7ler farmakoterapi<\/strong> ya da psikoterapi<\/strong> gerektiren s\u00fcre\u00e7ler de olabilir. Bu nedenle bir ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 uzman\u0131ndan<\/strong> da destek almak \u00e7o\u011funlukla gereklidir.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. \u00c7a\u011f\u0131m\u0131z gere\u011fi teknolojiyle olan ili\u015fkimiz her ge\u00e7en g\u00fcn art\u0131yor. Telefonla dakikalarca g\u00f6r\u00fc\u015fme yap\u0131yor, hi\u00e7 gitmedi\u011fimiz bir adresi telefondaki programla kolayca bulabiliyor, sosyal […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":130651,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[51,53,157],"tags":[87547,87548,87551,87554,52259,87553,87555,82569,87550,87552,87549,65918],"views":99,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130648"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=130648"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130648\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/130651"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=130648"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=130648"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=130648"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}