{"id":125975,"date":"2020-12-28T12:43:22","date_gmt":"2020-12-28T09:43:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/?p=125975"},"modified":"2020-12-28T12:43:22","modified_gmt":"2020-12-28T09:43:22","slug":"yasam-covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/yasam-covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor\/","title":{"rendered":"(Turkish) Ya\u015fam: Covid-19 \u00c7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n Psikolojisini Nas\u0131l Etkiliyor?"},"content":{"rendered":"<p class=\"qtranxs-available-languages-message qtranxs-available-languages-message-en\">Sorry, this entry is only available in <a href=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125975\" class=\"qtranxs-available-language-link qtranxs-available-language-link-tr\" title=\"Turkish\">Turkish<\/a>. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.<\/p><p><\/p>\n<h1>Yeni tip koronavir\u00fcs (Covid-19) nedeniyle ya\u015fanan pandemi d\u00f6nemi her ya\u015fta \u00e7ocuk ve ergen ba\u015fta olmak \u00fczere t\u00fcm bireyleri farkl\u0131 \u015fekillerde etkiliyor. Kimi ya\u015fam\u0131n\u0131, kimi sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131, kimi sevdi\u011fini kaybetti. Kimi ekonomik kay\u0131plarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131 kiminin sosyal ya\u015fam\u0131 etkilendi. Bunca kay\u0131p aras\u0131nda ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 korumak hi\u00e7 kolay olmuyor. \u00c7ocuklar da ailelerin duydu\u011fu kayg\u0131dan, stresten, sokaklarda g\u00f6rd\u00fckleri maskeli ya\u015famdan, sosyal mesafeden etkileniyorlar. Maltepe \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Hastanesi \u00c7ocuk ve Ergen Psikiyatrisi B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Do\u00e7. Dr. Sebla G\u00f6k\u00e7e, \u00e7ocuk ve ergenlerin pandemiden nas\u0131l etkilendi\u011fini her ya\u015f grubu i\u00e7in <span style=\"text-decoration: underline;\">ayr\u0131 ayr\u0131 anlatt\u0131:<\/span><\/h1>\n<p><strong>0-1<\/strong>\u00a0<strong>YA\u015e:\u00a0<\/strong>Annenin, baban\u0131n bak\u0131m verenlerin kayg\u0131s\u0131 bebeklerde huzursuzluk, uyku ve beslenme problemleri \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bebe\u011fin bak\u0131m verene g\u00fcvenli ba\u011flanma geli\u015ftirmesi beklenirken, bu d\u00f6nemde annede, bak\u0131m verende depresyon, kayg\u0131, y\u00fcksek stres d\u00fczeyi ba\u011flanmay\u0131 etkileyebiliyor. <img loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-125977\" src=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor-1.jpg\" alt=\"\" width=\"320\" height=\"482\" srcset=\"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor-1.jpg 425w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor-1-199x300.jpg 199w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor-1-266x400.jpg 266w, https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/covid-19-cocuklarimizin-psikolojisini-nasil-etkiliyor-1-33x50.jpg 33w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/>Bu durum \u00e7ocu\u011fun gelecekte hayatla ve di\u011fer insanlarla kurdu\u011fu ili\u015fkileri olumsuz etkileyebilir.<\/p>\n<p><strong>1-3<\/strong>\u00a0<strong>YA\u015e<\/strong>: Konu\u015fmaya ba\u015flayan, hareket \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kazanan ve sosyalle\u015fmeye ba\u015flayan \u00e7ocuklar pandemi d\u00f6neminde daha \u00e7ok ailelerinin nas\u0131l hissetti\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak ayr\u0131l\u0131k kayg\u0131s\u0131, anneye, babaya yap\u0131\u015fma, ayr\u0131lmak istememe, onlar\u0131n yoklu\u011funda huzursuzluk, davran\u0131\u015f problemleri g\u00f6sterebiliyor. Kayg\u0131 ve stres d\u00fczeyine g\u00f6re, kendinin veya yak\u0131nlar\u0131n\u0131n hastal\u0131klar\u0131 uykuya dalamama, s\u0131k uyanma, korkulu r\u00fcya g\u00f6rme, i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, huzursuzluk, \u00f6fkelilik hatta \u00f6fke n\u00f6betleri, uyku ve beslenme problemleri de g\u00f6r\u00fclebiliyor. \u0130nsanlar\u0131n s\u00fcrekli maske ile gezmeleri, birbirlerinden uzak durmalar\u0131, dokunduklar\u0131 yerlerden mikrop, vir\u00fcs bula\u015f\u0131r kayg\u0131s\u0131 nedeniyle g\u00f6sterdikleri davran\u0131\u015flar\u0131 g\u00f6zlemlemeleri, ailelerinin ve kre\u015fe gidiyorsa \u00f6\u011fretmenlerinin bu konularda s\u00fcrekli uyarmas\u0131 d\u0131\u015f d\u00fcnyay\u0131 tehlikeli alg\u0131lamalar\u0131na neden olabilir. Pandemide, d\u0131\u015f d\u00fcnyaya g\u00fcvensizlik alg\u0131lar\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131 gelecekte onlar\u0131n kayg\u0131 d\u00fczeyi y\u00fcksek bireyler olarak geli\u015fmelerine sebep olabilir.<\/p>\n<p><strong>3-6<\/strong>\u00a0<strong>YA\u015e:<\/strong> Okul \u00f6ncesi bu d\u00f6nemde ailenin \u00e7ocu\u011fa yans\u0131yan olumsuz duygular\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, uyaran eksikli\u011fi, sosyal \u00e7evre eksikli\u011fi sebebi ile sosyal, bili\u015fsel geli\u015fimi beklenenden daha yava\u015f olabilir. Bu ya\u015f grubunda \u00e7ocuklar vir\u00fcsleri onlara ve sevdiklerine zarar verebilecek canavarlar olarak alg\u0131layabilir, d\u0131\u015f d\u00fcnyadan bu sebeple daha \u00e7ok korkabilirler. \u00d6zellikle onlar\u0131 korkutabilecek g\u00f6rsellerden, konu\u015fmalardan korumak \u00e7ok \u00f6nemli. Bu korkular g\u00fcnl\u00fck hayatlar\u0131na tek ba\u015f\u0131na kalmak istememe, bak\u0131m verenlerinden ayr\u0131lmak istememe, uykuya dalmakta g\u00fc\u00e7l\u00fck, s\u0131k uyanma, korkulu r\u00fcyalar, g\u00fcn i\u00e7inde huzursuzluk, \u00f6fkelilik \u015feklinde kendini g\u00f6sterebiliyor.<\/p>\n<p><strong>6-11 YA\u015e:\u00a0<\/strong>\u0130lk ve orta\u00f6\u011fretim \u00e7ocuklar\u0131nda online e\u011fitim d\u00f6neminde sorumluluklar\u0131n\u0131n yerine getirilmesinde zorluklar, fiziksel aktivite azl\u0131\u011f\u0131, akranlar\u0131 ile vakit ge\u00e7irememeleri, ailelerin \u00f6\u011fretmen rol\u00fcne ge\u00e7mesi sebebi ile \u00e7ocuklar\u0131n ve ailelerin kayg\u0131, t\u00fckenmi\u015flik, \u00f6fke gibi olumsuz duygu yo\u011funlu\u011funda art\u0131\u015f ve aile i\u00e7i \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclebiliyor. \u00d6l\u00fcm\u00fc alg\u0131layabilen bu ya\u015ftaki \u00e7ocuklar bir yak\u0131n\u0131n\u0131 kaybettiyse ya da bu d\u00f6nemde s\u0131k\u00e7a \u00e7evresinden yak\u0131n\u0131n\u0131 kaybedenleri duyuyorsa kayg\u0131lar\u0131 daha da artar. Mutsuzluk, isteksizlik, derslere odaklanamama, \u00f6\u011frenme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc, uyku problemleri, a\u015f\u0131r\u0131 yeme ya da i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, beslenmeyi reddetme gibi yeme problemleri hatta bozuklar\u0131 g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n<p><strong>11-14 YA\u015e:\u00a0<\/strong>Ergenli\u011fin ba\u015flang\u0131c\u0131 ve orta evrelerindeki bu \u00e7ocuklar akranlar\u0131 ile g\u00f6r\u00fc\u015fememeleri, sosyal hayat\u0131n eksikli\u011fi, s\u00fcrekli aileleriyle birlikte ve onlar\u0131n kontrol\u00fcnde olmaktan \u00e7ok etkileniyorlar. Pandeminin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 inkar etme e\u011filimi, etkilenmiyor g\u00f6r\u00fcnmelerine de bu grupta olduk\u00e7a s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131l\u0131r. Bu d\u00f6nemde sorumluluklardan ka\u00e7ma, akademik kay\u0131plar, odaklanma ve motivasyon g\u00fc\u00e7l\u00fckleri, enerji azl\u0131\u011f\u0131, zevk ald\u0131\u011f\u0131 aktivitelere<strong>\u00a0<\/strong>ilgi kayb\u0131, uyku ve yeme sorunlar\u0131, \u00f6fkelilik hali, aile i\u00e7i \u00e7at\u0131\u015fmalar ile ekran, oyun, internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u015feklinde g\u00f6r\u00fclebilmektedir.<\/p>\n<p><strong>15-18 YA\u015e:\u00a0<\/strong>Ergenli\u011fin orta ve ge\u00e7 d\u00f6nemlerindeki bu ya\u015f grubunda normal d\u00f6nemlerde de s\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclen gelecek kayg\u0131s\u0131n\u0131n pandemi ile birlikte de daha s\u0131k ve a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclebiliyor. Akranlar\u0131ndan uzak olmalar\u0131, aile ile daha fazla vakit ge\u00e7irme ve sorumluluklar\u0131n\u0131n daha fazla hat\u0131rlat\u0131lmas\u0131, \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131, gelecek kayg\u0131lar\u0131 ve depresif bulgular\u0131 artt\u0131rabiliyor. Bu grupta umutsuzluk, de\u011fersizlik, \u00e7aresizlik gibi depresif bulgularda, depresyon s\u0131kl\u0131\u011f\u0131nda art\u0131\u015f, kendine zarar verme, intihar giri\u015fimleri bile g\u00f6r\u00fclebiliyor.<\/p>\n<h2><strong>UMUT ETMEY\u0130 \u00d6\u011eRET\u0130N!<\/strong><\/h2>\n<p>\u201cB\u00fct\u00fcn bu zorluklar\u0131 getirdi\u011fi t\u00fcm duygular ile birlikte kabul edebilmeli, i\u015flevselli\u011fimizi, enerjimizi m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca korumaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z.\u201d diyen <strong>Do\u00e7. Dr. Sebla G\u00f6k\u00e7e<\/strong>, pandemi s\u00fcrecinde <strong>\u00e7ocuk, ergen <\/strong>ve<strong> ailelere<\/strong><span style=\"text-decoration: underline;\"> \u015fu \u00f6nerilerde bulundu:<\/span><\/p>\n<p><em>\u201cBize, \u00e7ocu\u011fumuza iyi gelen, keyif veren aktivitelere y\u00f6nelmek elbette o<strong>yun oynamak, konu\u015fmak, dinlemek, izlemek, yemek, i\u00e7mek hareket etmek, sevmek, sevilmek, hat\u0131rlamak, unutmamak<\/strong> \u00e7ok \u00f6nemli. Zorluklarla ba\u015fa \u00e7\u0131kabilme becerisi, \u00e7ocuklar\u0131n hayat boyu en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyacaklar\u0131 becerilerdendir. Bu d\u00f6nemi <strong>belki hasars\u0131z de\u011fil<\/strong> ama <strong>en az hasarla atlatmaya<\/strong> \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z.\u00a0<strong>Laboratuarlarda, hastanelerde, sokaklarda<\/strong> insanl\u0131k u\u011fruna hayat\u0131n\u0131 kaybedenlerin varl\u0131\u011f\u0131na sayg\u0131y\u0131 unutmadan, b\u00fct\u00fcn bu kay\u0131plara ra\u011fmen<strong> ya\u015famaktan, iyilik halinden vazge\u00e7memek, umut etmek<\/strong> \u00e7ocuklar\u0131m\u0131za \u00f6\u011fretebilece\u011fimizin en \u00f6nemlisidir.\u201d<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Turkish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language. Yeni tip koronavir\u00fcs (Covid-19) nedeniyle ya\u015fanan pandemi d\u00f6nemi her ya\u015fta \u00e7ocuk ve ergen ba\u015fta olmak \u00fczere t\u00fcm bireyleri farkl\u0131 \u015fekillerde etkiliyor. Kimi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":125978,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[51,53,52,157],"tags":[84173,52259,73918,84174,84176,84175,84172],"views":112,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125975"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=125975"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125975\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/125978"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=125975"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=125975"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.enerjigazetesi.ist\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=125975"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}